AIBE – CPC – Summary Suits – Order XXXVII CPC – સંક્ષિપ્ત દાવાઓ
Click the Language Button below to read in your language.
ભારતીય ન્યાયપ્રણાલીમાં દરેક નાણાકીય વિવાદ માટે લાંબી અને સમય માંગી લેતી ન્યાયિક પ્રક્રિયા જરૂરી નથી. કેટલીક પરિસ્થિતિઓમાં દાવાની પ્રકૃતિ એવી હોય છે કે તેમાં પ્રતિવાદી સામે કોઈ ખાસ બચાવ ઉપલબ્ધ ન હોય અથવા દેવાની જવાબદારી લેખિત દસ્તાવેજો દ્વારા સ્પષ્ટ થતી હોય. આવા કેસોમાં સામાન્ય સિવિલ દાવાની લાંબી પ્રક્રિયા ટાળીને ઝડપથી ન્યાય મળે તે હેતુથી સિવિલ પ્રોસિજર કોડ, 1908 (CPC) માં Order XXXVII હેઠળ Summary Suit એટલે કે સંક્ષિપ્ત દાવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
Summary Suit નો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય લેણદારને બિનજરૂરી વિલંબ વિના કાયદેસર રીતે વસૂલાત મેળવવામાં મદદ કરવાનો છે. જોકે, આ પ્રક્રિયામાં પ્રતિવાદીના બચાવના અધિકારને પણ ધ્યાનમાં રાખવામાં આવ્યો છે. તેથી પ્રતિવાદી કોર્ટની પરવાનગી વિના સામાન્ય દાવાની જેમ સીધો લેખિત જવાબ રજૂ કરી શકતો નથી.
AIBE પરીક્ષામાં Order XXXVII સંબંધિત પ્રશ્નો પૂછાઈ શકે છે. ખાસ કરીને કયા પ્રકારના દાવામાં આ પ્રક્રિયા લાગુ પડે છે, Summons for Judgment શું છે અને Leave to Defend નો અર્થ શું થાય છે તે સમજવું અત્યંત જરૂરી છે.
Summary Suit એટલે શું?
Summary Suit એટલે એવો સંક્ષિપ્ત સિવિલ દાવો જેમાં સામાન્ય દાવાની જેમ સંપૂર્ણ ટ્રાયલ કર્યા વિના, CPC માં નક્કી કરેલી વિશેષ પ્રક્રિયા દ્વારા કેસનો ઝડપી નિકાલ કરવામાં આવે છે.
સામાન્ય સિવિલ દાવામાં પ્રતિવાદીને સમન્સ મળ્યા બાદ હાજર થવું, લેખિત જવાબ રજૂ કરવો, મુદ્દાઓ નક્કી થવા અને પુરાવા રજૂ થવા જેવી પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડે છે. પરંતુ Summary Suit માં પ્રતિવાદીએ પોતાનો બચાવ રજૂ કરવા માટે સૌપ્રથમ કોર્ટ પાસેથી Leave to Defend એટલે કે બચાવ કરવાની પરવાનગી મેળવવી પડે છે.
આ પ્રક્રિયા ખાસ કરીને એવા દાવાઓ માટે બનાવવામાં આવી છે જેમાં નાણાકીય જવાબદારી કોઈ લેખિત દસ્તાવેજ અથવા Negotiable Instrument દ્વારા સાબિત થતી હોય.
Order XXXVII Rule 1 – કયા પ્રકારના દાવાઓમાં Summary Suit દાખલ થઈ શકે?
Order XXXVII Rule 1 હેઠળ આ વિશેષ પ્રક્રિયા અમુક ચોક્કસ પ્રકારના નાણાકીય દાવાઓ માટે ઉપલબ્ધ છે.
આ પ્રક્રિયા મુખ્યત્વે નીચેના દાવાઓમાં લાગુ પડે છે.
Bill of Exchange (વિનિમય પત્ર): Bill of Exchange સંબંધિત નાણાંની વસૂલાત માટે Summary Suit દાખલ કરી શકાય છે.
Hundi (હૂંડી): હૂંડીના આધારે નાણાંની વસૂલાત માટે આ પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ થઈ શકે છે.
Promissory Note (પ્રોમિસરી નોટ): પ્રોમિસરી નોટ દ્વારા કોઈ વ્યક્તિએ નાણાં ચૂકવવાનું વચન આપ્યું હોય અને તે ચૂકવણી કરવામાં નિષ્ફળ જાય તો Summary Suit દાખલ કરી શકાય છે.
Written Contract (લેખિત કરાર): લેખિત કરારના આધારે નક્કી થયેલી રકમની વસૂલાત માટે આ દાવો થઈ શકે છે.
Fixed Money Demand (નિશ્ચિત નાણાકીય રકમ): કોઈ કાયદા હેઠળ નિશ્ચિત રકમની વસૂલાતનો દાવો હોય અને તે દંડની પ્રકૃતિનો ન હોય તો પણ આ પ્રક્રિયા લાગુ પડી શકે છે.
Guarantee (બાંયધરી): બાંયધરીના આધારે મુખ્ય દેવાદાર સામેના દાવામાં દેવાની રકમ અથવા નિશ્ચિત નાણાકીય માંગણીની વસૂલાત માટે Summary Suit દાખલ કરી શકાય છે.
Receivables ની વસૂલાત: Factoring Regulation Act, 2011 દ્વારા ઉમેરવામાં આવેલી જોગવાઈ અનુસાર Receivable ના Assignee દ્વારા પણ નિર્ધારિત શરતો હેઠળ Summary Suit દાખલ કરી શકાય છે.
આમ, દરેક નાણાકીય વિવાદમાં Summary Suit દાખલ કરી શકાતો નથી. દાવો Order XXXVII Rule 1 માં દર્શાવેલી શ્રેણીમાં આવવો જરૂરી છે.
Order XXXVII Rule 2 – Summary Suit કેવી રીતે દાખલ થાય છે?
Rule 2 Summary Suit દાખલ કરવાની પ્રક્રિયા સમજાવે છે.
આવા દાવામાં વાદીએ Plaint એટલે કે દાવાપત્ર રજૂ કરતી વખતે કેટલીક ખાસ બાબતોનું પાલન કરવું પડે છે.
દાવાપત્રમાં સ્પષ્ટપણે જણાવવું જરૂરી છે કે આ દાવો Order XXXVII CPC હેઠળ દાખલ કરવામાં આવ્યો છે.
દાવામાં એવી કોઈ રાહત માગવામાં આવી ન હોવી જોઈએ જે Rule 1 હેઠળ માન્ય નથી.
દાવાના શીર્ષકમાં કેસ નંબરની નીચે નીચે મુજબનું લખાણ દર્શાવવું જરૂરી છે:
“Under Order XXXVII of the Code of Civil Procedure, 1908”
આવી કાર્યવાહી માટે Summons સામાન્ય રીતે Appendix B ના Form No. 4 મુજબ આપવામાં આવે છે.
અહીં એક મહત્વની બાબત સમજવી જોઈએ. પ્રતિવાદી માત્ર સમન્સ મળવાથી સામાન્ય દાવાની જેમ સીધો બચાવ કરી શકતો નથી. તેણે કાયદામાં નિર્ધારિત પ્રક્રિયા મુજબ કોર્ટમાં હાજરી નોંધાવવી પડે છે.
જો પ્રતિવાદી હાજરી નોંધાવવામાં નિષ્ફળ જાય તો દાવાપત્રમાં કરેલા આક્ષેપો સ્વીકારેલા હોવાનું માનવામાં આવી શકે છે અને વાદી ડિક્રી મેળવવા હકદાર બની શકે છે. આવી ડિક્રીનો અમલ પણ તાત્કાલિક થઈ શકે છે.
Order XXXVII Rule 3 – પ્રતિવાદીની હાજરી અને બચાવ કરવાની પ્રક્રિયા
આ Order નો સૌથી મહત્વપૂર્ણ નિયમ Rule 3 છે. AIBE પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ આ નિયમ ખાસ ધ્યાનમાં રાખવો જોઈએ.
Rule 3 મુજબ પ્રતિવાદીને સમન્સ સાથે Plaint અને તેની સાથે જોડાયેલા દસ્તાવેજોની નકલ આપવામાં આવે છે.
પ્રતિવાદીએ સમન્સની સેવા થયાની તારીખથી 10 દિવસની અંદર કોર્ટમાં હાજરી નોંધાવવાની હોય છે. તે વ્યક્તિગત રીતે અથવા પોતાના વકીલ મારફતે હાજરી નોંધાવી શકે છે. સાથે જ નોટિસ અને અન્ય કાનૂની પ્રક્રિયાઓની સેવા માટે પોતાનું સરનામું કોર્ટમાં રજૂ કરવાનું રહે છે.
પ્રતિવાદી હાજરી નોંધાવે ત્યારે તેની જાણ વાદી અથવા વાદીના વકીલને પણ કરવાની હોય છે.
Summons for Judgment એટલે શું?
જ્યારે પ્રતિવાદી કોર્ટમાં પોતાની હાજરી નોંધાવે છે, ત્યારે વાદીએ ત્યારબાદ પ્રતિવાદીને Summons for Judgment પાઠવવાનું હોય છે.
આ સમન્સ સાથે વાદીએ સોગંદનામું (Affidavit) રજૂ કરવાનું હોય છે. તેમાં દાવાનું કારણ, દાવામાં માગવામાં આવેલી રકમ અને વાદીના મતે પ્રતિવાદી પાસે દાવાનો કોઈ બચાવ નથી તેવી હકીકત દર્શાવવાની હોય છે.
Summons for Judgment ની સુનાવણી માટેની તારીખ તેની બજવણી થયાના દિવસથી ઓછામાં ઓછા 10 દિવસ પછીની હોવી જોઈએ.
Leave to Defend એટલે શું?
Summary Suit માં પ્રતિવાદીનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ અધિકાર Leave to Defend મેળવવાનો છે.
Leave to Defend નો અર્થ થાય છે કે પ્રતિવાદી કોર્ટ પાસેથી દાવાનો બચાવ કરવાની પરવાનગી માગે છે.
Summons for Judgment મળ્યાની તારીખથી 10 દિવસની અંદર પ્રતિવાદી સોગંદનામા દ્વારા અથવા અન્ય રીતે પોતાના બચાવને સમર્થન આપતી હકીકતો રજૂ કરીને Leave to Defend માટે અરજી કરી શકે છે.
કોર્ટ પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને બે પ્રકારની પરવાનગી આપી શકે છે.
Unconditional Leave to Defend: જ્યારે પ્રતિવાદી પાસે યોગ્ય અને વિશ્વસનીય બચાવ હોય ત્યારે કોર્ટ કોઈ ખાસ શરત વિના કેસ લડવાની પરવાનગી આપી શકે છે.
Conditional Leave to Defend: જ્યારે કોર્ટને લાગે કે બચાવ કરવાની પરવાનગી આપવી યોગ્ય છે, પરંતુ કેટલીક શરતો મૂકવી જરૂરી છે, ત્યારે કોર્ટ શરતો સાથે પરવાનગી આપી શકે છે. ઉદાહરણ તરીકે, કોર્ટ ચોક્કસ રકમ જમા કરાવવા અથવા સુરક્ષા પૂરી પાડવાનો આદેશ આપી શકે છે.
Leave to Defend ક્યારે નકારી શકાય?
કોર્ટ માત્ર ત્યારે જ Leave to Defend નકારી શકે છે જ્યારે તેને સંતોષ થાય કે પ્રતિવાદીએ રજૂ કરેલી હકીકતોમાં કોઈ નોંધપાત્ર બચાવ (Substantial Defence) નથી અથવા તેનો પ્રસ્તાવિત બચાવ Frivolous એટલે કે પાયાવિહોણો અથવા Vexatious એટલે કે હેરાનગતિ કરવાના હેતુથી કરવામાં આવેલો છે.
જો પ્રતિવાદી દાવાની અમુક રકમ ચૂકવવાની જવાબદારી સ્વીકારે છે, તો સ્વીકારેલી રકમ કોર્ટમાં જમા કરાવ્યા વિના તેને બચાવ કરવાની પરવાનગી આપવામાં આવતી નથી.
Leave to Defend ન મળે તો શું થાય?
જો પ્રતિવાદી Leave to Defend માટે અરજી કરતો નથી અથવા તેની અરજી કોર્ટ દ્વારા નામંજૂર કરવામાં આવે છે, તો વાદી તરત જ ચુકાદો અને ડિક્રી મેળવવા હકદાર બને છે.
જો કોર્ટ પ્રતિવાદીને બચાવ કરવાની પરવાનગી આપે પરંતુ નક્કી કરેલી શરતોનું પાલન કરવામાં પ્રતિવાદી નિષ્ફળ જાય, તો પણ વાદી ડિક્રી મેળવવા હકદાર બની શકે છે.
વિલંબ માફ કરવાની સત્તા
Rule 3(7) મુજબ જો પ્રતિવાદી યોગ્ય અને પૂરતું કારણ દર્શાવે તો કોર્ટ તેને હાજરી નોંધાવવામાં થયેલો વિલંબ અથવા Leave to Defend માટે અરજી કરવામાં થયેલો વિલંબ માફ કરી શકે છે.
Order XXXVII Rule 4 – ડિક્રી રદ કરવાની કોર્ટની સત્તા
જો Summary Suit માં પ્રતિવાદી સામે ડિક્રી પસાર થઈ ગઈ હોય તો પણ દરેક પરિસ્થિતિમાં તેનો ઉપાય સમાપ્ત થઈ જતો નથી.
Rule 4 મુજબ વિશેષ સંજોગો (Special Circumstances) હોય તો કોર્ટ ડિક્રી રદ કરી શકે છે.
આ ઉપરાંત, જરૂર જણાય તો કોર્ટ ડિક્રીના અમલની કાર્યવાહી (Execution) અટકાવી શકે છે અથવા રદ કરી શકે છે.
કોર્ટ યોગ્ય માને તો પ્રતિવાદીને સમન્સનો જવાબ આપવા અને દાવાનો બચાવ કરવાની પરવાનગી પણ આપી શકે છે. આ પરવાનગી કોર્ટ યોગ્ય સમજે તેવી શરતોને આધીન હોઈ શકે છે.
આથી, પ્રતિવાદી સામે એકતરફી રીતે ડિક્રી પસાર થઈ હોય ત્યારે પણ Rule 4 હેઠળ વિશેષ સંજોગોમાં રાહત મેળવવાની શક્યતા રહે છે.
Order XXXVII Rule 5 – Bill, Hundi અથવા Note કોર્ટમાં જમા કરાવવાનો આદેશ
આ નિયમ હેઠળ કોર્ટને સત્તા આપવામાં આવી છે કે દાવો જે Bill of Exchange, Hundi અથવા Promissory Note પર આધારિત હોય તે દસ્તાવેજ કોર્ટના અધિકારી પાસે તાત્કાલિક જમા કરાવવાનો આદેશ આપી શકે છે.
કોર્ટ વાદીને દાવાના ખર્ચ માટે સુરક્ષા (Security for Costs) પૂરી પાડવાનો આદેશ પણ આપી શકે છે. વાદી આવી સુરક્ષા ન આપે ત્યાં સુધી કોર્ટ કાર્યવાહી અટકાવી શકે છે.
Order XXXVII Rule 6 – Dishonoured Bill અથવા Promissory Note ના ખર્ચની વસૂલાત
જ્યારે કોઈ Bill of Exchange અથવા Promissory Note સ્વીકારવામાં ન આવે અથવા તેની ચુકવણી કરવામાં નિષ્ફળતા આવે, ત્યારે તેને Noting કરાવવા અથવા Dishonour થવાના કારણે થયેલા અન્ય કાયદેસર ખર્ચની વસૂલાત માટે પણ ધારકને આ Order હેઠળ ઉપલબ્ધ ઉપાય મળી શકે છે.
સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, માત્ર મૂળ રકમ જ નહીં પરંતુ કાયદા હેઠળ વસૂલ કરી શકાય તેવા સંબંધિત ખર્ચની વસૂલાત પણ શક્ય છે.
Order XXXVII Rule 7 – સામાન્ય સિવિલ પ્રક્રિયાની જોગવાઈ
આ નિયમ ખૂબ જ સરળ છે, પરંતુ પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ મહત્વનો છે.
Rule 7 મુજબ Order XXXVII માં ખાસ જોગવાઈ કરવામાં આવી હોય તે સિવાય, Summary Suit ની કાર્યવાહી સામાન્ય રીતે સામાન્ય સિવિલ દાવાની પ્રક્રિયા મુજબ કરવામાં આવે છે.
એટલે કે જ્યાં Order XXXVII કોઈ વિશેષ પ્રક્રિયા નક્કી કરતું નથી ત્યાં CPC ની સામાન્ય જોગવાઈઓ લાગુ પડે છે.IndiaCode+1
Summary Suit અને Ordinary Suit વચ્ચેનો તફાવત
Summary Suit અને સામાન્ય સિવિલ દાવા વચ્ચેનો મુખ્ય તફાવત બચાવ કરવાની પ્રક્રિયામાં છે.
સામાન્ય સિવિલ દાવામાં પ્રતિવાદી કાયદા મુજબ લેખિત જવાબ રજૂ કરીને કેસનો બચાવ કરી શકે છે. પરંતુ Summary Suit માં પ્રતિવાદીએ પહેલાં કોર્ટમાં હાજરી નોંધાવવી પડે છે અને ત્યારબાદ Leave to Defend મેળવવી પડે છે.
સામાન્ય દાવામાં લાંબી ટ્રાયલ અને પુરાવાની પ્રક્રિયા થઈ શકે છે, જ્યારે Summary Suit નો હેતુ યોગ્ય કેસોમાં ઝડપી નિર્ણય મેળવવાનો છે.
આથી, Summary Suit ને સામાન્ય સિવિલ દાવાની સરખામણીમાં વિશેષ અને ઝડપી પ્રક્રિયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
AIBE પરીક્ષા માટે ખાસ યાદ રાખવા જેવી બાબતો
Order XXXVII CPC સંક્ષિપ્ત દાવાની પ્રક્રિયા સાથે સંબંધિત છે.
આ Order માં કુલ 7 Rules છે.
Rule 1 માં કયા પ્રકારના દાવા અને કઈ કોર્ટમાં આ પ્રક્રિયા લાગુ પડે છે તે દર્શાવવામાં આવ્યું છે.
Rule 2 Summary Suit દાખલ કરવાની પ્રક્રિયા સમજાવે છે.
Rule 3 પ્રતિવાદીની હાજરી, Summons for Judgment અને Leave to Defend વિશે છે.
Rule 4 વિશેષ સંજોગોમાં ડિક્રી રદ કરવાની કોર્ટની સત્તા આપે છે.
Rule 5 Bill, Hundi અથવા Note કોર્ટમાં જમા કરાવવાનો આદેશ આપવાની સત્તા આપે છે.
Rule 6 Dishonoured Bill અથવા Promissory Note સંબંધિત ખર્ચની વસૂલાત સાથે જોડાયેલો છે.
Rule 7 મુજબ ખાસ જોગવાઈ ન હોય ત્યાં સુધી સામાન્ય સિવિલ દાવાની પ્રક્રિયા લાગુ પડે છે.
ખાસ યાદ રાખો કે પ્રતિવાદી માટે કોર્ટમાં હાજરી નોંધાવવાની સમયમર્યાદા 10 દિવસ છે અને Summons for Judgment મળ્યા બાદ Leave to Defend માટે અરજી કરવાની સમયમર્યાદા પણ 10 દિવસ છે.
Order XXXVII CPC ન્યાયિક પ્રક્રિયાને વધુ ઝડપી અને અસરકારક બનાવવાના હેતુથી કરવામાં આવેલી મહત્વપૂર્ણ જોગવાઈ છે. ખાસ કરીને લેખિત કરાર, પ્રોમિસરી નોટ, હૂંડી અને અન્ય નિશ્ચિત નાણાકીય જવાબદારીઓના આધારે થતી વસૂલાતમાં આ પ્રક્રિયા ઉપયોગી બને છે.
પરંતુ ઝડપી ન્યાય આપવાની સાથે પ્રતિવાદીને પોતાનો સાચો અને વિશ્વસનીય બચાવ રજૂ કરવાની તક પણ આપવામાં આવી છે. Leave to Defend ની જોગવાઈ આ સંતુલન જાળવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
AIBE પરીક્ષાની તૈયારી કરતા વિદ્યાર્થીઓએ Order XXXVII ના તમામ સાત Rules સાથે ખાસ કરીને Rule 1, Rule 2, Rule 3 અને Rule 4 સારી રીતે યાદ રાખવા જોઈએ.
AIBE – CPC – Order XXXVII : Summary Suits (સંક્ષિપ્ત દાવાઓ) – 20 મહત્વપૂર્ણ MCQ
પ્રશ્ન 1. CPC નો Order XXXVII શેના સંબંધમાં જોગવાઈ કરે છે?
(A) અપીલની પ્રક્રિયા
(B) સંક્ષિપ્ત દાવાઓ (Summary Suits)
(C) મિલકતની વહેંચણી
(D) મનાઈહુકમ
સાચો જવાબ: (B) સંક્ષિપ્ત દાવાઓ (Summary Suits)
પ્રશ્ન 2. Summary Suit દાખલ કરવાનો મુખ્ય હેતુ શું છે?
(A) કેસની પ્રક્રિયા લાંબી કરવી
(B) પ્રતિવાદીને જેલમાં મોકલવો
(C) નાણાકીય દાવાઓનો ઝડપી નિકાલ કરવો
(D) અપીલની સુનાવણી કરવી
સાચો જવાબ: (C) નાણાકીય દાવાઓનો ઝડપી નિકાલ કરવો
પ્રશ્ન 3. Order XXXVII હેઠળ કયા દસ્તાવેજના આધારે Summary Suit દાખલ કરી શકાય છે?
(A) માત્ર મૌખિક કરાર
(B) Promissory Note
(C) માત્ર પોલીસ ફરિયાદ
(D) માત્ર FIR
સાચો જવાબ: (B) Promissory Note
પ્રશ્ન 4. નીચેમાંથી કયો દાવો સામાન્ય રીતે Order XXXVII હેઠળ આવતો નથી?
(A) Bill of Exchange પર આધારિત દાવો
(B) Hundi પર આધારિત દાવો
(C) Promissory Note પર આધારિત દાવો
(D) માત્ર મૌખિક કરાર પર આધારિત દાવો
સાચો જવાબ: (D) માત્ર મૌખિક કરાર પર આધારિત દાવો
પ્રશ્ન 5. Order XXXVII નો કયો Rule Summary Suit દાખલ કરવાની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે?
(A) Rule 1
(B) Rule 2
(C) Rule 3
(D) Rule 4
સાચો જવાબ: (B) Rule 2
પ્રશ્ન 6. Summary Suit માં પ્રતિવાદીએ સમન્સની સેવા થયાની તારીખથી કેટલા દિવસમાં હાજરી નોંધાવવી પડે છે?
(A) 5 દિવસ
(B) 7 દિવસ
(C) 10 દિવસ
(D) 30 દિવસ
સાચો જવાબ: (C) 10 દિવસ
પ્રશ્ન 7. Summary Suit માં પ્રતિવાદી હાજરી નોંધાવે ત્યારબાદ વાદીએ કયું સમન્સ પાઠવવાનું હોય છે?
(A) Summons for Settlement
(B) Summons for Judgment
(C) Summons for Evidence
(D) Summons for Appeal
સાચો જવાબ: (B) Summons for Judgment
પ્રશ્ન 8. Summons for Judgment મળ્યા બાદ પ્રતિવાદીએ Leave to Defend માટે કેટલા દિવસમાં અરજી કરવી પડે છે?
(A) 5 દિવસ
(B) 10 દિવસ
(C) 15 દિવસ
(D) 30 દિવસ
સાચો જવાબ: (B) 10 દિવસ
પ્રશ્ન 9. Leave to Defend નો અર્થ શું થાય છે?
(A) અપીલ કરવાની પરવાનગી
(B) કોર્ટમાં હાજર ન રહેવાની પરવાનગી
(C) દાવાનો બચાવ કરવાની પરવાનગી
(D) કેસ પાછો ખેંચવાની પરવાનગી
સાચો જવાબ: (C) દાવાનો બચાવ કરવાની પરવાનગી
પ્રશ્ન 10. Leave to Defend કયા પ્રકારની હોઈ શકે છે?
(A) માત્ર Conditional
(B) માત્ર Unconditional
(C) Conditional અને Unconditional બંને
(D) ઉપરોક્તમાંથી કોઈ નહીં
સાચો જવાબ: (C) Conditional અને Unconditional બંને
પ્રશ્ન 11. કોર્ટ ક્યારે Unconditional Leave to Defend આપી શકે છે?
(A) જ્યારે પ્રતિવાદી પાસે યોગ્ય અને વિશ્વસનીય બચાવ હોય
(B) જ્યારે પ્રતિવાદી કોર્ટમાં હાજર ન રહે
(C) જ્યારે વાદી દાવો પાછો ખેંચે
(D) જ્યારે કોઈ દસ્તાવેજ રજૂ ન થાય
સાચો જવાબ: (A) જ્યારે પ્રતિવાદી પાસે યોગ્ય અને વિશ્વસનીય બચાવ હોય
પ્રશ્ન 12. જો પ્રતિવાદી Leave to Defend મેળવતો નથી, તો સામાન્ય રીતે શું પરિણામ આવે છે?
(A) કેસ આપમેળે રદ થાય છે
(B) વાદી ડિક્રી મેળવવા હકદાર બને છે
(C) કેસ અપીલમાં જાય છે
(D) કેસ પોલીસને સોંપાય છે
સાચો જવાબ: (B) વાદી ડિક્રી મેળવવા હકદાર બને છે
પ્રશ્ન 13. Order XXXVII નો કયો Rule વિશેષ સંજોગોમાં ડિક્રી રદ કરવાની સત્તા આપે છે?
(A) Rule 2
(B) Rule 3
(C) Rule 4
(D) Rule 7
સાચો જવાબ: (C) Rule 4
પ્રશ્ન 14. Order XXXVII Rule 4 હેઠળ ડિક્રી રદ કરવા માટે કઈ બાબત જરૂરી છે?
(A) સામાન્ય કારણ
(B) વિશેષ સંજોગો (Special Circumstances)
(C) માત્ર વાદીની સંમતિ
(D) પોલીસની મંજૂરી
સાચો જવાબ: (B) વિશેષ સંજોગો (Special Circumstances)
પ્રશ્ન 15. Order XXXVII Rule 5 હેઠળ કોર્ટ કયા દસ્તાવેજને કોર્ટના અધિકારી પાસે જમા કરાવવાનો આદેશ આપી શકે છે?
(A) Sale Deed
(B) Gift Deed
(C) Bill of Exchange, Hundi અથવા Promissory Note
(D) Power of Attorney
સાચો જવાબ: (C) Bill of Exchange, Hundi અથવા Promissory Note
પ્રશ્ન 16. Order XXXVII Rule 6 મુખ્યત્વે શેના સંબંધમાં છે?
(A) મિલકતના કબજા અંગે
(B) Dishonoured Bill અથવા Promissory Note સંબંધિત ખર્ચની વસૂલાત
(C) અપીલની પ્રક્રિયા
(D) સાક્ષીની તપાસ
સાચો જવાબ: (B) Dishonoured Bill અથવા Promissory Note સંબંધિત ખર્ચની વસૂલાત
પ્રશ્ન 17. Order XXXVII Rule 7 મુજબ Summary Suit માં કઈ પ્રક્રિયા લાગુ પડે છે?
(A) માત્ર ફોજદારી પ્રક્રિયા
(B) માત્ર પુરાવા અધિનિયમ
(C) ખાસ જોગવાઈ ન હોય ત્યાં સુધી સામાન્ય સિવિલ પ્રક્રિયા
(D) માત્ર અપીલ પ્રક્રિયા
સાચો જવાબ: (C) ખાસ જોગવાઈ ન હોય ત્યાં સુધી સામાન્ય સિવિલ પ્રક્રિયા
પ્રશ્ન 18. Summary Suit માં પ્રતિવાદી હાજરી નોંધાવ્યા પછી વાદીએ Summons for Judgment સાથે શું રજૂ કરવાનું હોય છે?
(A) પોલીસ રિપોર્ટ
(B) સોગંદનામું (Affidavit)
(C) ચાર્જશીટ
(D) અપીલ મેમોરેન્ડમ
સાચો જવાબ: (B) સોગંદનામું (Affidavit)
પ્રશ્ન 19. Summons for Judgment ની સુનાવણીની તારીખ તેની બજવણી થયાના દિવસથી ઓછામાં ઓછા કેટલા દિવસ પછીની હોવી જોઈએ?
(A) 5 દિવસ
(B) 7 દિવસ
(C) 10 દિવસ
(D) 15 દિવસ
સાચો જવાબ: (C) 10 દિવસ
પ્રશ્ન 20. Order XXXVII CPC માં કુલ કેટલા Rules છે?
(A) 5
(B) 6
(C) 7
(D) 10
સાચો જવાબ: (C) 7
પરીક્ષા માટે ખાસ યાદ રાખો
| મુદ્દો | જોગવાઈ |
|---|---|
| Summary Suits | Order XXXVII |
| દાવાની પ્રક્રિયા | Rule 2 |
| હાજરી નોંધાવવાની સમયમર્યાદા | 10 દિવસ |
| Summons for Judgment | Rule 3 |
| Leave to Defend | Rule 3 |
| Leave to Defend માટે અરજી | 10 દિવસ |
| ડિક્રી રદ કરવાની સત્તા | Rule 4 |
| દસ્તાવેજ જમા કરાવવાનો આદેશ | Rule 5 |
| Dishonoured Bill સંબંધિત ખર્ચ | Rule 6 |
| સામાન્ય સિવિલ પ્રક્રિયા | Rule 7 |
AIBE Revision Tip
Order XXXVII માં 10 દિવસની બે અલગ સમયમર્યાદા ખાસ યાદ રાખો: પ્રથમ, સમન્સ મળ્યા પછી હાજરી નોંધાવવા માટે 10 દિવસ અને બીજી, Summons for Judgment મળ્યા પછી Leave to Defend માટે અરજી કરવા 10 દિવસ.
