પરિવારમાં કોઈ વ્યક્તિ આર્થિક રીતે સક્ષમ હોવા છતાં પોતાની પત્ની, બાળકો અથવા વૃદ્ધ માતા-પિતાનું ભરણપોષણ કરવાની જવાબદારી નિભાવતી ન હોય, ત્યારે તેમની સામે આર્થિક મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે. આવી પરિસ્થિતિમાં કાયદો જરૂરિયાતમંદ વ્યક્તિઓને રક્ષણ આપે છે અને ભરણપોષણ મેળવવા માટે કોર્ટનો સંપર્ક કરવાની સગવડ પૂરી પાડે છે. AIBE પરીક્ષામાં ભરણપોષણનો આ વિષય ખૂબ જ…
ભારતીય ફોજદારી ન્યાયપ્રણાલીમાં આરોપી સામે ચાલતી ટ્રાયલની પ્રક્રિયા સમજવી હોય તો વોરન્ટ કેસ અને સમન્સ કેસ વચ્ચેનો તફાવત જાણવો ખૂબ જ જરૂરી છે. AIBE પરીક્ષામાં આ વિષયમાંથી કેસના પ્રકાર, આરોપ ઘડવાની પ્રક્રિયા, આરોપીને મુક્ત કરવાનો હુકમ (Discharge), ફરિયાદીની ગેરહાજરી, દોષિત કે નિર્દોષ જાહેર કરવાની પ્રક્રિયા અને CrPC તથા BNSS વચ્ચેની કલમોની સરખામણી જેવા મુદ્દાઓ ઉપયોગી…
Read More “AIBE – CrPC કલમ 238 થી 259 : વોરન્ટ કેસ અને સમન્સ કેસ” »
1. પરિચય ભારતીય દંડ સંહિતા, 1860 (Indian Penal Code – IPC) માં કલમ 141 થી 149 સુધી ગેરકાયદેસર મંડળી (Unlawful Assembly) અને તેના સભ્યોની જવાબદારી અંગેની જોગવાઈઓ કરવામાં આવી હતી. આ કલમો AIBE પરીક્ષા માટે મહત્વપૂર્ણ છે, કારણ કે તેમાં પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓના સમૂહ, તેમના સામાન્ય ઉદ્દેશ (Common Object) અને સમૂહ દ્વારા કરવામાં…
Read More “AIBE – IPC કલમ 141 થી 149: ગેરકાયદેસર મંડળી અને સામાન્ય ઉદ્દેશ” »
ફસીલા વિ. શફીક: વ્યભિચારના એક બનાવના આધારે પત્નીને ભરણપોષણથી વંચિત કરી શકાય નહીં કેરળ હાઈકોર્ટે 23 મે, 2019ના રોજ Faseela v. Shafeek કેસમાં ભરણપોષણના હક સાથે જોડાયેલા એક મહત્વપૂર્ણ મુદ્દા પર વિચાર કર્યો હતો. આ કેસમાં પત્નીએ Cr.P.C.ની કલમ 125 હેઠળ પોતાના પતિ પાસેથી ભરણપોષણની માંગણી કરી હતી. ફેમિલી કોર્ટે તેની અરજી એ આધાર પર…
Read More “વ્યભિચારના એક બનાવના આધારે પત્નીને ભરણપોષણથી વંચિત કરી શકાય નહીં” »
WhatsApp પર વાંધાજનક ફોટા-વિડિયો મોકલવાના કેસમાં SC/ST Act લાગુ પડી શકે: બોમ્બે હાઈકોર્ટ સોશિયલ મીડિયા અને WhatsAppનો ઉપયોગ આજે સામાન્ય બની ગયો છે, પરંતુ કોઈ વ્યક્તિના ખાનગી અને વાંધાજનક ફોટા કે વીડિયો તેની મંજૂરી વિના અન્ય લોકોને મોકલવામાં આવે તો તેના ગંભીર કાનૂની પરિણામો આવી શકે છે. આવા જ એક મહત્વપૂર્ણ કેસમાં બોમ્બે હાઈકોર્ટની નાગપુર…
Read More “WhatsApp પર વાંધાજનક ફોટા વિડિયો મોકલવા ગંભીર ગુનો” »
ભારતીય સંવિધાનનો આર્ટિકલ ૨૧ મૂળભૂત અધિકારોના અધ્યાયમાં સૌથી વધુ વિકસિત અને વ્યાપક જોગવાઈઓમાંની એક છે. આર્ટિકલ ૨૧ વ્યક્તિના જીવન અને વ્યક્તિગત સ્વાતંત્ર્યનું રક્ષણ કરે છે. સમય જતાં સુપ્રીમ કોર્ટે તેના અર્થ અને વ્યાપને વિસ્તૃત કરીને તેમાં ગૌરવપૂર્ણ જીવન, ગોપનીયતા, સ્વચ્છ પર્યાવરણ, આરોગ્ય, શિક્ષણ, જીવનનિર્વાહ, ઝડપી ટ્રાયલ સહિત અનેક અધિકારોને આવરી લીધા છે. AIBEની પરીક્ષાની દૃષ્ટિએ…
Read More “AIBE – બંધારણીય કાયદો – આર્ટીકલ 21 – વિસ્તૃત સમજૂતી અને MCQ” »
AIBE પરીક્ષાની તૈયારી માટે આ 101 Legal Maxims ને ખૂબ સરળ અને યાદ રહી જાય તેવી ગુજરાતી ભાષામાં સમજીએ. જ્યાં જરૂરી છે ત્યાં કાનૂની અર્થ સાથે નાનો સંકેત પણ આપ્યો છે. AIBE માટે 101 મહત્વપૂર્ણ Legal Maxims AIBE માટે ખાસ યાદ રાખવા જેવા Maxims Audi Alteram Partem — બીજી બાજુને સાંભળો. Nemo Judex in Causa…
ભારતની જેલની સ્થિતિ અંગેનો પ્રથમ અહેવાલ કયો કેસ ગણી શકાય? સાચો જવાબ: (B) હુસૈનારા ખાતૂન વિ. યુનિયન ઓફ ઈન્ડિયા હુસૈનારા ખાતૂન વિ. યુનિયન ઓફ ઈન્ડિયાને પિલીભિત, ભારતની સ્થિતિ અંગેનો પ્રથમ અહેવાલ ગણવામાં આવે છે. આ કેસ બિહારમાં અંડરટ્રાયલ કેદીઓના અધિકારો અને જેલની સ્થિતિ અંગેની સૌથી પ્રારંભિક PILમાંથી એક તરીકે પ્રખ્યાત છે, જેણે વ્યવસ્થિત સમસ્યાઓને પ્રકાશિત…
POCSO માં બાળકની કસ્ટડીના વિવાદમાં સુપ્રીમ કોર્ટના મહત્વપૂર્ણ નિર્દેશો વૈવાહિક વિવાદમાં POCSO કાયદાના આક્ષેપો થાય ત્યારે પોલીસે ધરપકડમાં ઉતાવળ ન કરવી, નિષ્ણાતની મદદથી બાળકનું મનોવૈજ્ઞાનિક મૂલ્યાંકન કરાવવું અને માત્ર POCSO કેસ નોંધાયો છે એટલા આધારે બાળકની કસ્ટડી અંગે કોઈ નિષ્કર્ષ પર ન આવવું જોઈએ — સુપ્રીમ કોર્ટે પોતાના તાજેતરના મહત્વપૂર્ણ ચુકાદામાં આવા અનેક મહત્વપૂર્ણ safeguards…
Read More “POCSO માં બાળકની કસ્ટડીના વિવાદમાં સુપ્રીમ કોર્ટના મહત્વપૂર્ણ નિર્દેશો” »
આ લેખ સુપ્રીમ કોર્ટના 24 ઓગસ્ટ 2026 ના ચુકાદાના આધારે U R VAKIL AI ની મદદ થી તૈયાર કર્યો છે. ચુકાદામાં મુખ્યત્વે સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે CrPCની કલમ 197 હેઠળની પૂર્વ મંજૂરી FIR નોંધવાના કે તપાસ શરૂ કરવાના તબક્કે જરૂરી નથી; આ મંજૂરીનો પ્રશ્ન કોર્ટ દ્વારા cognizance લેવામાં આવે ત્યારે ઊભો થાય છે.પોલીસ અધિકારીઓ…
Read More “પોલીસ અધિકારીઓ સામે FIR નોંધવા માટે CrPC કલમ 197ની મંજૂરી જરૂરી નથી” »
