DRT Decree હોવા છતાં SARFAESI હેઠળ કાર્યવાહી ચાલુ રાખી શકાય.
Click the Language Button below to read in your language.
આ લેખ સુપ્રીમ કોર્ટના 9 સપ્ટેમ્બર 2026 ના આદેશના આધારે U R VAKIL AI ની મદદ થી તૈયાર કર્યો છે. ચુકાદામાં મુખ્યત્વે SARFAESI Act, 2002ની કલમ 35 અને તેની overriding effect અંગેનો મુદ્દો ચર્ચાયો છે. સુપ્રીમ કોર્ટનો મહત્વપૂર્ણ આદેશ: SARFAESI Actની જોગવાઈઓને અન્ય અસંગત કાયદા ઉપર overriding effect, DRT Decree હોવા છતાં SARFAESI હેઠળ કાર્યવાહી ચાલુ રાખી શકાય.
સુપ્રીમ કોર્ટે 9 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ K. K. Praveen v. J.M. Financial Asset Reconstruction Company Pvt. Ltd. & Ors. કેસમાં મહત્વપૂર્ણ આદેશ આપ્યો છે. અરજદાર દ્વારા Article 32 હેઠળ દાખલ કરાયેલી writ petitionમાં SARFAESI Act, 2002 હેઠળ શરૂ કરવામાં આવેલી કાર્યવાહી સામે અનેક કાનૂની પડકારો ઉઠાવવામાં આવ્યા હતા.
કેસની પૃષ્ઠભૂમિ
અરજદાર તરફથી દલીલ કરવામાં આવી હતી કે DRT, Ernakulam દ્વારા O.A. No. 439/2014માં decree પસાર થયા બાદ મૂળ cause of action તે decreeમાં merge થઈ ગયો હતો. તેથી, એ જ cause of actionના આધારે SARFAESI Act હેઠળ નવી recovery proceedings શરૂ કરી શકાય નહીં.
અરજદાર તરફથી res judicata અને decreeમાં cause of actionના mergerના સિદ્ધાંતનો પણ આધાર લેવામાં આવ્યો હતો. દલીલ એવી હતી કે એકવાર DRT દ્વારા decree પસાર થઈ જાય ત્યારબાદ respondent bank/ARCએ પોતાની વસૂલાતની કાર્યવાહી decreeના execution દ્વારા જ કરવી જોઈએ.
Asset Reconstruction Company અંગેનો પડકાર
અરજદારે Asset Reconstruction Companies એટલે કે ARCsની કાનૂની સ્થિતિ અંગે પણ મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા હતા.
અરજીમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે ARCs સામાન્ય બેંકોની જેમ deposits સ્વીકારતી કે money lending કરતી નથી, તેથી બંધારણની Seventh Scheduleની Union Listની Entry 45માં ઉપયોગમાં લેવાયેલા “banking” શબ્દના અર્થમાં ARCsને banking companies તરીકે ગણાવી શકાય નહીં.
આ આધારે અરજદારે RDB Act, 1993 અને SARFAESI Act, 2002ની ARCs સામે લાગુ પડતી જોગવાઈઓને પડકારવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો.
MSME અને recovery proceedings અંગેની દલીલ
અરજદાર તરફથી MSME સંબંધિત notification dated 29.05.2015નો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો.
દલીલ કરવામાં આવી હતી કે જો કોઈ MSME borrowerએ SARFAESI Actની Section 13(2) હેઠળની noticeના જવાબમાં પોતાની MSME સ્થિતિ બેંકના ધ્યાન પર લાવી હોય, તો recovery action આગળ વધારવાને બદલે stress resolutionની પ્રક્રિયા હાથ ધરવી જોઈએ.
આ ઉપરાંત, એક જ cause of action અને એક જ પક્ષકારો વચ્ચે SARFAESI Act, RDB Act અને IBC હેઠળ એકસાથે અથવા બહુવિધ કાર્યવાહી શરૂ કરી શકાય કે નહીં તે મુદ્દો પણ ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો.
સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ મુખ્ય પ્રશ્ન
સુપ્રીમ કોર્ટ સમક્ષ મુખ્ય દલીલોમાંની એક એવી હતી કે DRT દ્વારા decree પસાર થઈ ગયા પછી cause of action decreeમાં merge થઈ ગયો હોવાથી SARFAESI Act હેઠળ આગળની કાર્યવાહી કરી શકાય નહીં. અરજદારના વકીલે ખાસ કરીને ex-parte decree in O.A. No. 439/2014નો આધાર લઈને transit in rem judicatam તથા res judicataના સિદ્ધાંતોનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો.
સુપ્રીમ કોર્ટે SARFAESI Actની Section 35 પર ભાર મૂક્યો
સુપ્રીમ કોર્ટે પોતાના આદેશમાં SARFAESI Act, 2002ની Section 35નો ઉલ્લેખ કર્યો.
Section 35 મુજબ SARFAESI Actની જોગવાઈઓને overriding effect આપવામાં આવ્યો છે. એટલે કે, અન્ય કોઈ કાયદામાં રહેલી અસંગત જોગવાઈ હોવા છતાં SARFAESI Actની જોગવાઈઓ અસરકારક રહેશે.
કોર્ટે નોંધ્યું કે SARFAESI Actની જોગવાઈઓ અન્ય કાયદાઓમાં રહેલી અસંગત જોગવાઈઓ ઉપર overriding effect ધરાવે છે.
આ આધારે સુપ્રીમ કોર્ટે અરજદારના વકીલ દ્વારા કરવામાં આવેલી દલીલો સ્વીકારી નહોતી.
Writ Petition dismissed
સુપ્રીમ કોર્ટે અંતે Writ Petitionને dismiss કરી દીધી.
સાથે જ pending application(s) પણ disposed of કરવામાં આવી.
કાયદાકીય મહત્વ
આ આદેશમાં ખાસ ધ્યાન ખેંચનાર મુદ્દો SARFAESI Actની Section 35 છે. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે SARFAESI Actની જોગવાઈઓને અન્ય કાયદામાં રહેલી અસંગત જોગવાઈઓ ઉપર overriding effect આપવામાં આવ્યો છે.
આ કેસમાં અરજદાર દ્વારા res judicata, decreeમાં cause of actionના merger, ARCsની સ્થિતિ, MSME stress resolution અને એકથી વધુ recovery mechanisms અંગે વિવિધ દલીલો કરવામાં આવી હતી. જોકે, સુપ્રીમ કોર્ટે Section 35ના overriding effectને ધ્યાનમાં રાખીને અરજદારની દલીલો સ્વીકારી નહોતી અને writ petition ફગાવી દીધી હતી.
કેસની વિગતો
કેસ: K. K. Praveen v. J.M. Financial Asset Reconstruction Company Pvt. Ltd. & Ors.
Writ Petition (Civil) No. 1091/2026
કોર્ટ: Supreme Court of India
તારીખ: 9 સપ્ટેમ્બર 2026
Bench: Hon’ble Mrs. Justice B.V. Nagarathna અને Hon’ble Mr. Justice R. Mahadevan
પરિણામ: Writ Petition dismissed.
SARFAESI Act, SARFAESI Act Section 35, Supreme Court Judgment 2026, Supreme Court of India, K K Praveen, JM Financial Asset Reconstruction Company, Asset Reconstruction Company, ARC, DRT, Debt Recovery Tribunal, Res Judicata, MSME, MSME Borrower, RDB Act, Recovery of Debts and Bankruptcy Act, Banking Law, Loan Recovery, Bank Recovery, Secured Assets, Financial Recovery, Legal News, Indian Legal News, Supreme Court Order, Gujarat Legal News