AIBE – Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita – BNSS – 100 Most Important MCQ
Click the Language Button below to read in your language.
ભારતીય નાગરિક સુરક્ષા સંહિતા, 2023 (Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita – BNSS) એ જૂની CrPC, 1973નું સ્થાન લીધું છે. AIBE પરીક્ષાની તૈયારી માટે BNSSના મહત્વપૂર્ણ પ્રકરણો, કલમો, ધરપકડ, જામીન, તપાસ, FIR, મેજિસ્ટ્રેટની સત્તાઓ, ટ્રાયલ, અપીલ અને અન્ય પ્રક્રિયાત્મક જોગવાઈઓમાંથી Rajan Sir દ્વારા આ 100 MCQ તૈયાર કર્યા છે.
વિભાગ 1: BNSSની મૂળભૂત જોગવાઈઓ અને અદાલતો
પ્રશ્ન 1. Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita (BNSS) કયા વર્ષમાં પસાર કરવામાં આવી હતી?
(A) 2022
(B) 2023
(C) 2024
(D) 2021
સાચો જવાબ: (B) 2023
સમજૂતી: Bharatiya Nagarik Suraksha Sanhita, 2023 એ સંસદ દ્વારા વર્ષ 2023માં પસાર કરવામાં આવી હતી.
પ્રશ્ન 2. BNSS કઈ જૂની કાયદાકીય સંહિતાનું સ્થાન લે છે?
(A) Indian Penal Code, 1860
(B) Indian Evidence Act, 1872
(C) Code of Criminal Procedure, 1973
(D) Civil Procedure Code, 1908
સાચો જવાબ: (C) Code of Criminal Procedure, 1973
સમજૂતી: BNSS, 1973ની CrPCનું સ્થાન લેતી નવી ફોજદારી પ્રક્રિયાત્મક સંહિતા છે.
પ્રશ્ન 3. BNSS ક્યારથી અમલમાં આવી?
(A) 25 ડિસેમ્બર, 2023
(B) 1 જાન્યુઆરી, 2024
(C) 1 જુલાઈ, 2024
(D) 15 ઓગસ્ટ, 2024
સાચો જવાબ: (C) 1 જુલાઈ, 2024
સમજૂતી: BNSSની મોટાભાગની જોગવાઈઓ 1 જુલાઈ, 2024થી અમલમાં આવી.
પ્રશ્ન 4. BNSS કાયદાનો મુખ્ય વિષય શું છે?
(A) સિવિલ વિવાદોનો નિકાલ
(B) ફોજદારી પ્રક્રિયા સંબંધિત કાયદો
(C) મિલકતના હકો
(D) કરવેરા સંબંધિત કાયદો
સાચો જવાબ: (B) ફોજદારી પ્રક્રિયા સંબંધિત કાયદો
સમજૂતી: BNSS ગુનાની તપાસ, ધરપકડ, ટ્રાયલ, જામીન અને ફોજદારી કાર્યવાહી માટેની પ્રક્રિયા નક્કી કરે છે.
પ્રશ્ન 5. BNSSની કલમ 6 મુજબ ફોજદારી અદાલતોના વર્ગોમાં કઈ અદાલતનો સમાવેશ થાય છે?
(A) માત્ર Supreme Court
(B) માત્ર High Court
(C) Court of Session અને Magistrate Courts સહિત નિર્ધારિત ફોજદારી અદાલતો
(D) માત્ર Civil Courts
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: કલમ 6 હેઠળ Court of Session, Judicial Magistrates, Executive Magistrates તથા અન્ય નિર્ધારિત ફોજદારી અદાલતોની વ્યવસ્થા છે.
પ્રશ્ન 6. BNSS હેઠળ Court of Sessionની રચના સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 6
(B) કલમ 8
(C) કલમ 10
(D) કલમ 14
સાચો જવાબ: (B) કલમ 8
સમજૂતી: કલમ 8 Court of Sessionની રચના અને સંબંધિત વ્યવસ્થા વિશે છે.
પ્રશ્ન 7. Judicial Magistratesની અદાલતોની રચના કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 7
(B) કલમ 8
(C) કલમ 9
(D) કલમ 15
સાચો જવાબ: (C) કલમ 9
સમજૂતી: BNSSની કલમ 9 Judicial Magistratesની અદાલતોની રચના વિશે જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 8. Chief Judicial Magistrate અને Additional Chief Judicial Magistrate સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 10
(B) કલમ 12
(C) કલમ 18
(D) કલમ 20
સાચો જવાબ: (A) કલમ 10
સમજૂતી: કલમ 10 Chief Judicial Magistrate અને Additional Chief Judicial Magistrate સંબંધિત જોગવાઈઓ ધરાવે છે.
પ્રશ્ન 9. Public Prosecutorની નિમણૂક સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 15
(B) કલમ 18
(C) કલમ 20
(D) કલમ 22
સાચો જવાબ: (B) કલમ 18
સમજૂતી: BNSSની કલમ 18 Public Prosecutorsની નિમણૂક અને સંબંધિત વ્યવસ્થા વિશે છે.
પ્રશ્ન 10. Assistant Public Prosecutors સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 18
(B) કલમ 19
(C) કલમ 20
(D) કલમ 21
સાચો જવાબ: (B) કલમ 19
સમજૂતી: કલમ 19 Assistant Public Prosecutorsની વ્યવસ્થા અંગે છે.
પ્રશ્ન 11. Directorate of Prosecutionની જોગવાઈ BNSSની કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 17
(B) કલમ 18
(C) કલમ 19
(D) કલમ 20
સાચો જવાબ: (D) કલમ 20
સમજૂતી: કલમ 20 Prosecution Directorateની રચના અને કાર્ય સંબંધિત જોગવાઈઓ ધરાવે છે.
પ્રશ્ન 12. Magistrate કયા પ્રકારના ગુનાઓની સજા આપી શકે તે સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 21
(B) કલમ 22
(C) કલમ 23
(D) કલમ 24
સાચો જવાબ: (C) કલમ 23
સમજૂતી: કલમ 23 Magistrates દ્વારા આપવામાં આવતી સજાઓ અને તેમની સત્તાઓ સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 13. High Court અને Sessions Judge દ્વારા આપવામાં આવતી સજા સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 21
(B) કલમ 22
(C) કલમ 23
(D) કલમ 25
સાચો જવાબ: (B) કલમ 22
સમજૂતી: કલમ 22 High Court અને Sessions Judge દ્વારા આપવામાં આવતી સજાઓ સંબંધિત જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 14. BNSS હેઠળ Magistrate સમક્ષ કાર્યવાહી સામાન્ય રીતે કઈ ભાષામાં થઈ શકે તે અંગેની વ્યવસ્થા કોણ નક્કી કરી શકે?
(A) માત્ર Supreme Court
(B) રાજ્ય સરકાર
(C) માત્ર President
(D) માત્ર Parliament
સાચો જવાબ: (B) રાજ્ય સરકાર
સમજૂતી: અદાલતોમાં ઉપયોગ થતી ભાષા અંગે BNSSમાં રાજ્ય સરકારને સંબંધિત સત્તાઓ આપવામાં આવી છે.
પ્રશ્ન 15. BNSS હેઠળ તપાસ (Investigation)નો મુખ્ય હેતુ શું છે?
(A) આરોપીને તરત સજા આપવી
(B) પુરાવા એકત્રિત કરવા
(C) નાગરિક દાવાનો નિકાલ કરવો
(D) અદાલતની ફી વસૂલવી
સાચો જવાબ: (B) પુરાવા એકત્રિત કરવા
સમજૂતી: Investigationનો મુખ્ય હેતુ ગુનાના સંબંધમાં પુરાવા એકત્રિત કરવો અને ગુનાની હકીકતો શોધવાનો છે.
વિભાગ 2: ધરપકડ (Arrest)
પ્રશ્ન 16. BNSSની કઈ કલમ પોલીસને વોરંટ વગર ધરપકડ કરવાની સત્તા આપે છે?
(A) કલમ 32
(B) કલમ 35
(C) કલમ 40
(D) કલમ 43
સાચો જવાબ: (B) કલમ 35
સમજૂતી: કલમ 35 ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં પોલીસ અધિકારીને વોરંટ વગર ધરપકડ કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 17. વોરંટ વગર ધરપકડ કરતી વખતે પોલીસ અધિકારીએ ધરપકડ શા માટે કરી છે તે જણાવવું જરૂરી છે?
(A) માત્ર આરોપી પૂછે ત્યારે
(B) માત્ર વકીલ હાજર હોય ત્યારે
(C) કાયદા અનુસાર ધરપકડના કારણો જણાવવાના હોય છે
(D) કોઈ કારણ જણાવવાની જરૂર નથી
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને ધરપકડના કારણો અને જામીન સંબંધિત તેના અધિકારો વિશે જાણ કરવી જરૂરી છે.
પ્રશ્ન 18. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને પોતાના વકીલને મળવાનો અધિકાર કઈ કલમ હેઠળ આપવામાં આવ્યો છે?
(A) કલમ 35
(B) કલમ 36
(C) કલમ 38
(D) કલમ 41
સાચો જવાબ: (C) કલમ 38
સમજૂતી: કલમ 38 ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને પૂછપરછ દરમિયાન પોતાની પસંદગીના વકીલને મળવાનો અધિકાર આપે છે, જોકે પૂછપરછ દરમિયાન સતત હાજરીનો અધિકાર નથી.
પ્રશ્ન 19. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને ધરપકડના કારણો અને જામીનના અધિકાર વિશે જણાવવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 46
(B) કલમ 47
(C) કલમ 48
(D) કલમ 49
સાચો જવાબ: (B) કલમ 47
સમજૂતી: કલમ 47 હેઠળ ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને ધરપકડના કારણો અને જામીન મેળવવાના અધિકાર અંગે જાણ કરવામાં આવે છે.
પ્રશ્ન 20. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિના સંબંધિત વ્યક્તિ અથવા મિત્રને ધરપકડની જાણ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 47
(B) કલમ 48
(C) કલમ 50
(D) કલમ 52
સાચો જવાબ: (B) કલમ 48
સમજૂતી: કલમ 48 ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિના મિત્ર, સગા અથવા પસંદગીના વ્યક્તિને ધરપકડની જાણ કરવાની ફરજ સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 21. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિની તપાસ (Search) સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 47
(B) કલમ 48
(C) કલમ 49
(D) કલમ 53
સાચો જવાબ: (C) કલમ 49
સમજૂતી: કલમ 49 ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિની તપાસ અને તેની પાસેથી વસ્તુઓ મેળવવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 22. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને 24 કલાકથી વધુ સમય પોલીસ કસ્ટડીમાં રાખી શકાય છે?
(A) હંમેશા
(B) કાયદામાં દર્શાવેલી પ્રક્રિયા અને Magistrateના અધિકૃત આદેશ વિના નહીં
(C) માત્ર પોલીસ અધિકારીની ઇચ્છાથી
(D) કોઈ મર્યાદા નથી
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: કલમ 58 મુજબ ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને 24 કલાકથી વધુ અટકાવી રાખી શકાય નહીં, સિવાય કે BNSSની કાયદેસર પ્રક્રિયા અનુસાર Magistrateનો આદેશ મેળવવામાં આવે.
પ્રશ્ન 23. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને Magistrate સમક્ષ રજૂ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 56
(B) કલમ 57
(C) કલમ 58
(D) કલમ 60
સાચો જવાબ: (B) કલમ 57
સમજૂતી: કલમ 57 ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને Magistrate અથવા પોલીસ સ્ટેશનના ઇન્ચાર્જ અધિકારી સમક્ષ લઈ જવાની વ્યવસ્થા કરે છે.
પ્રશ્ન 24. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિને 24 કલાકથી વધુ અટકાવી રાખવા પર પ્રતિબંધ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 56
(B) કલમ 57
(C) કલમ 58
(D) કલમ 62
સાચો જવાબ: (C) કલમ 58
સમજૂતી: કલમ 58 હેઠળ Magistrateના અધિકૃત આદેશ વિના 24 કલાકથી વધુ અટકાયત કરી શકાતી નથી.
પ્રશ્ન 25. ખાનગી વ્યક્તિ દ્વારા ધરપકડ સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 35
(B) કલમ 39
(C) કલમ 40
(D) કલમ 41
સાચો જવાબ: (C) કલમ 40
સમજૂતી: કલમ 40 ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં ખાનગી વ્યક્તિ દ્વારા ધરપકડ અને ત્યારબાદની પ્રક્રિયા અંગે જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 26. Magistrate દ્વારા ધરપકડ કરવાની સત્તા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 39
(B) કલમ 40
(C) કલમ 41
(D) કલમ 42
સાચો જવાબ: (C) કલમ 41
સમજૂતી: કલમ 41 Magistrateને કાયદા અનુસાર ધરપકડ કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 27. ધરપકડ કરતી વખતે બિનજરૂરી બળ અથવા restraintનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ?
(A) હા
(B) ના
(C) દરેક કેસમાં કરવો જોઈએ
(D) માત્ર બિનજામીનપાત્ર ગુનામાં કરવો જોઈએ
સાચો જવાબ: (B) ના
સમજૂતી: કલમ 46 હેઠળ વ્યક્તિ પર બિનજરૂરી restraint મૂકવાની મનાઈ છે.
પ્રશ્ન 28. ધરપકડ કેવી રીતે કરવામાં આવે તે સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 41
(B) કલમ 42
(C) કલમ 43
(D) કલમ 44
સાચો જવાબ: (C) કલમ 43
સમજૂતી: કલમ 43 ધરપકડ કરવાની રીત અને સંબંધિત પ્રક્રિયા વિશે જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 29. ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્ય અને સલામતીની જવાબદારી કઈ કલમ હેઠળ સંબંધિત છે?
(A) કલમ 50
(B) કલમ 54
(C) કલમ 56
(D) કલમ 58
સાચો જવાબ: (C) કલમ 56
સમજૂતી: કલમ 56 ધરપકડ કરાયેલ વ્યક્તિના સ્વાસ્થ્ય અને સલામતીની કાળજી રાખવાની જવાબદારી દર્શાવે છે.
પ્રશ્ન 30. ધરપકડની પ્રક્રિયા કાયદા અનુસાર થવી જોઈએ તે સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 60
(B) કલમ 61
(C) કલમ 62
(D) કલમ 63
સાચો જવાબ: (C) કલમ 62
સમજૂતી: કલમ 62 મુજબ દરેક ધરપકડ BNSSની જોગવાઈઓ અનુસાર જ થવી જોઈએ.
વિભાગ 3: FIR, પોલીસ તપાસ અને પુરાવા એકત્રિત કરવાની પ્રક્રિયા
પ્રશ્ન 31. Cognizable offenceની માહિતી નોંધવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 170
(B) કલમ 172
(C) કલમ 173
(D) કલમ 174
સાચો જવાબ: (C) કલમ 173
સમજૂતી: કલમ 173 Cognizable offences અંગે પોલીસને માહિતી આપવાની અને FIR નોંધવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 32. BNSS હેઠળ FIR કઈ રીતે નોંધાવી શકાય?
(A) માત્ર પોલીસ સ્ટેશનમાં જઈને
(B) માત્ર લેખિતમાં
(C) મૌખિક અથવા ઇલેક્ટ્રોનિક માધ્યમથી, કાયદામાં દર્શાવેલી પ્રક્રિયા અનુસાર
(D) માત્ર Magistrate સમક્ષ
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: કલમ 173 હેઠળ Cognizable offenceની માહિતી મૌખિક અથવા ઇલેક્ટ્રોનિક માધ્યમથી આપી શકાય છે, જેમાં સંબંધિત કાયદાકીય પ્રક્રિયા અનુસરવાની હોય છે.
પ્રશ્ન 33. BNSS હેઠળ Zero FIRનો મુખ્ય સિદ્ધાંત શું છે?
(A) FIR માત્ર ગુનાના સ્થળના પોલીસ સ્ટેશનમાં જ નોંધાય
(B) ગુનાના વિસ્તારની મર્યાદા વિના પોલીસ સ્ટેશનમાં માહિતી નોંધાવી શકાય
(C) FIR માત્ર High Courtમાં નોંધાય
(D) FIR નોંધવા માટે આરોપીની મંજૂરી જરૂરી છે
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Cognizable offence અંગે માહિતી ગુનાના વિસ્તારની મર્યાદા વિના કોઈપણ પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાવી શકાય છે. આ વ્યવસ્થા Zero FIR તરીકે ઓળખાય છે.
પ્રશ્ન 34. ઇલેક્ટ્રોનિક માધ્યમથી FIR સંબંધિત માહિતી આપવામાં આવે ત્યારે BNSS હેઠળ માહિતી આપનાર વ્યક્તિએ કેટલા દિવસમાં સહી કરવી જરૂરી છે?
(A) 3 દિવસ
(B) 5 દિવસ
(C) 7 દિવસ
(D) 15 દિવસ
સાચો જવાબ: (B) 5 દિવસ
સમજૂતી: કલમ 173 મુજબ ઇલેક્ટ્રોનિક માધ્યમથી આપવામાં આવેલી માહિતી પર માહિતી આપનાર વ્યક્તિએ ત્રણ દિવસની અંદર સહી કરવી જરૂરી છે.
નોંધ: સાચો જવાબ (A) 3 દિવસ છે.
પ્રશ્ન 35. Non-cognizable offenceની માહિતી નોંધવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 173
(B) કલમ 174
(C) કલમ 175
(D) કલમ 176
સાચો જવાબ: (B) કલમ 174
સમજૂતી: કલમ 174 Non-cognizable offences અંગે માહિતી નોંધવાની અને તપાસ માટે જરૂરી પ્રક્રિયા વિશે છે.
પ્રશ્ન 36. Cognizable offenceની તપાસ કરવાની પોલીસની સત્તા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 173
(B) કલમ 174
(C) કલમ 175
(D) કલમ 177
સાચો જવાબ: (C) કલમ 175
સમજૂતી: કલમ 175 પોલીસ અધિકારીને Cognizable caseની તપાસ કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 37. તપાસની પ્રક્રિયા સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 175
(B) કલમ 176
(C) કલમ 177
(D) કલમ 178
સાચો જવાબ: (B) કલમ 176
સમજૂતી: કલમ 176 તપાસ દરમિયાન અનુસરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 38. પોલીસ દ્વારા તપાસનો રિપોર્ટ કેવી રીતે રજૂ કરવો તે સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 175
(B) કલમ 176
(C) કલમ 177
(D) કલમ 180
સાચો જવાબ: (C) કલમ 177
સમજૂતી: કલમ 177 તપાસના રિપોર્ટ રજૂ કરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 39. પોલીસ દ્વારા સાક્ષીઓની હાજરી માંગવાની સત્તા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 178
(B) કલમ 179
(C) કલમ 180
(D) કલમ 181
સાચો જવાબ: (B) કલમ 179
સમજૂતી: કલમ 179 પોલીસ અધિકારીને તપાસ દરમિયાન સાક્ષીઓને હાજર રહેવા માટે બોલાવવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 40. પોલીસ દ્વારા સાક્ષીઓની પૂછપરછ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 179
(B) કલમ 180
(C) કલમ 181
(D) કલમ 182
સાચો જવાબ: (B) કલમ 180
સમજૂતી: કલમ 180 હેઠળ પોલીસ તપાસ દરમિયાન સાક્ષીઓની પૂછપરછ કરી શકે છે.
પ્રશ્ન 41. પોલીસ સમક્ષ આપેલા નિવેદનો અને તેમના ઉપયોગ સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 180
(B) કલમ 181
(C) કલમ 182
(D) કલમ 183
સાચો જવાબ: (B) કલમ 181
સમજૂતી: કલમ 181 પોલીસ સમક્ષ આપેલા નિવેદનો અને કાયદા અનુસાર તેમના ઉપયોગ અંગેની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 42. પોલીસ દ્વારા કોઈ વ્યક્તિને નિવેદન આપવા માટે પ્રલોભન આપવાની મનાઈ સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 181
(B) કલમ 182
(C) કલમ 183
(D) કલમ 184
સાચો જવાબ: (B) કલમ 182
સમજૂતી: કલમ 182 તપાસ દરમિયાન પ્રલોભન, ધમકી અથવા વચન દ્વારા નિવેદન મેળવવા સંબંધિત પ્રતિબંધની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 43. Magistrate સમક્ષ Confession અથવા Statement નોંધવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 180
(B) કલમ 181
(C) કલમ 183
(D) કલમ 185
સાચો જવાબ: (C) કલમ 183
સમજૂતી: કલમ 183 Magistrate દ્વારા Confession અને Statement નોંધવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 44. પોલીસ અધિકારી સમક્ષ આપેલું Confession સામાન્ય રીતે કાયદા હેઠળ કેવી રીતે જોવામાં આવે છે?
(A) હંમેશા સંપૂર્ણ સ્વીકાર્ય પુરાવો
(B) હંમેશા દોષિત ઠરાવવા પૂરતો
(C) કાયદાકીય મર્યાદાઓ હેઠળ તેનો ઉપયોગ થઈ શકે છે
(D) તે હંમેશા જાહેર દસ્તાવેજ છે
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: પોલીસ સમક્ષ આપેલા Confession અંગે Bharatiya Sakshya Adhiniyamની જોગવાઈઓ લાગુ પડે છે. સામાન્ય રીતે પોલીસ સમક્ષ Confession આરોપી વિરુદ્ધ સ્વીકાર્ય નથી, સિવાય કે કાયદામાં દર્શાવેલા અપવાદો લાગુ પડે.
પ્રશ્ન 45. BNSS હેઠળ પોલીસ દ્વારા Search કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 183
(B) કલમ 184
(C) કલમ 185
(D) કલમ 186
સાચો જવાબ: (C) કલમ 185
સમજૂતી: કલમ 185 પોલીસ અધિકારીને તપાસ દરમિયાન જરૂરી પરિસ્થિતિઓમાં Search કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 46. પોલીસ દ્વારા Search અને Seizureની પ્રક્રિયાનું Audio-Video recording સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 103
(B) કલમ 104
(C) કલમ 105
(D) કલમ 106
સાચો જવાબ: (C) કલમ 105
સમજૂતી: કલમ 105 Search અને Seizureની પ્રક્રિયાનું Audio-Video Electronic Means દ્વારા recording કરવાની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 47. BNSS હેઠળ Search અને Seizureનું Audio-Video recording શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?
(A) પોલીસની કામગીરીને સંપૂર્ણપણે ગુપ્ત રાખવા
(B) પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા અને વિશ્વસનીયતા વધારવા
(C) આરોપીને સજા આપવાની પ્રક્રિયા ટૂંકી કરવા
(D) સાક્ષીઓને અદાલતમાં આવવાથી રોકવા
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Audio-Video recording તપાસની પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતા, જવાબદારી અને પુરાવાની વિશ્વસનીયતા વધારવામાં મદદરૂપ થાય છે.
પ્રશ્ન 48. પોલીસ દ્વારા કેટલીક મિલકતો જપ્ત કરવાની સત્તા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 103
(B) કલમ 105
(C) કલમ 106
(D) કલમ 108
સાચો જવાબ: (C) કલમ 106
સમજૂતી: કલમ 106 ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં પોલીસ અધિકારીને મિલકત જપ્ત કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 49. તપાસ 24 કલાકમાં પૂર્ણ ન થાય ત્યારે આરોપીને Magistrate સમક્ષ રજૂ કરીને Remand મેળવવાની પ્રક્રિયા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 185
(B) કલમ 186
(C) કલમ 187
(D) કલમ 188
સાચો જવાબ: (C) કલમ 187
સમજૂતી: કલમ 187 તપાસ 24 કલાકમાં પૂર્ણ ન થાય ત્યારે આરોપીને Magistrate સમક્ષ રજૂ કરીને કસ્ટડી અંગેનો આદેશ મેળવવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 50. પોલીસ તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ અંતિમ રિપોર્ટ રજૂ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 187
(B) કલમ 188
(C) કલમ 189
(D) કલમ 193
સાચો જવાબ: (D) કલમ 193
સમજૂતી: કલમ 193 તપાસ પૂર્ણ થયા પછી પોલીસ દ્વારા અંતિમ રિપોર્ટ રજૂ કરવાની જોગવાઈ કરે છે.
વિભાગ 4: Remand, Bail અને Undertrial Prisoners
પ્રશ્ન 51. BNSS હેઠળ પોલીસ કસ્ટડી અને Judicial Custody સંબંધિત Remandની મુખ્ય જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 180
(B) કલમ 183
(C) કલમ 187
(D) કલમ 193
સાચો જવાબ: (C) કલમ 187
સમજૂતી: કલમ 187 તપાસ પૂર્ણ ન થાય ત્યારે Magistrate દ્વારા કસ્ટડી મંજૂર કરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 52. BNSS હેઠળ પોલીસ કસ્ટડીની મહત્તમ કુલ મર્યાદા સામાન્ય રીતે કેટલી છે?
(A) 7 દિવસ
(B) 10 દિવસ
(C) 15 દિવસ
(D) 30 દિવસ
સાચો જવાબ: (C) 15 દિવસ
સમજૂતી: કલમ 187 હેઠળ Police Custody કુલ 15 દિવસ સુધી મંજૂર થઈ શકે છે, પરંતુ નવી જોગવાઈ અનુસાર આ 15 દિવસની કસ્ટડી શરૂઆતના 40 અથવા 60 દિવસના સમયગાળામાં અલગ-અલગ ભાગોમાં મંજૂર થઈ શકે છે, જે લાગુ પડતા કુલ Remand સમયગાળાને આધારે નક્કી થાય છે.
પ્રશ્ન 53. BNSS હેઠળ કયા ગંભીર ગુનાઓમાં તપાસ માટે Default Bailનો સમયગાળો સામાન્ય રીતે 90 દિવસ છે?
(A) તમામ ગુનાઓ
(B) માત્ર દંડનીય ગુનાઓ
(C) મૃત્યુદંડ, આજીવન કેદ અથવા 10 વર્ષ કે તેથી વધુ સજાવાળા ગુનાઓ
(D) માત્ર નાના ગુનાઓ
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: કલમ 187 મુજબ મૃત્યુદંડ, આજીવન કેદ અથવા 10 વર્ષ કે તેથી વધુ સજાવાળા ગુનાઓમાં સામાન્ય રીતે 90 દિવસનો સમયગાળો લાગુ પડે છે.
પ્રશ્ન 54. અન્ય ગુનાઓમાં તપાસ પૂર્ણ કરવા માટે Default Bail સંબંધિત સામાન્ય સમયગાળો કેટલો છે?
(A) 15 દિવસ
(B) 30 દિવસ
(C) 60 દિવસ
(D) 90 દિવસ
સાચો જવાબ: (C) 60 દિવસ
સમજૂતી: કલમ 187 હેઠળ અન્ય ગુનાઓ માટે સામાન્ય રીતે 60 દિવસનો સમયગાળો લાગુ પડે છે. સમયગાળો પૂર્ણ થયા પછી અને આરોપી જામીન મેળવવા તૈયાર હોય ત્યારે કાયદા અનુસાર Default Bailનો અધિકાર ઊભો થઈ શકે છે.
પ્રશ્ન 55. Default Bailનો અધિકાર ક્યારે ઊભો થઈ શકે?
(A) FIR નોંધાય ત્યારે
(B) પોલીસ ધરપકડ કરે ત્યારે
(C) નિર્ધારિત તપાસ સમયગાળો પૂર્ણ થાય અને Charge Sheet દાખલ ન થાય ત્યારે, કાયદાકીય શરતો હેઠળ
(D) આરોપી ગુનો સ્વીકારે ત્યારે
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: કલમ 187 હેઠળ નિર્ધારિત 60 અથવા 90 દિવસનો સમયગાળો પૂર્ણ થાય અને તપાસ પૂર્ણ ન થાય ત્યારે આરોપી જામીન મેળવવા તૈયાર હોય તો Default Bailનો અધિકાર ઊભો થઈ શકે છે.
પ્રશ્ન 56. BNSS હેઠળ Undertrial Prisonerની મુક્તિ સંબંધિત મુખ્ય જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 476
(B) કલમ 477
(C) કલમ 479
(D) કલમ 480
સાચો જવાબ: (C) કલમ 479
સમજૂતી: કલમ 479 Undertrial Prisonersને કેદમાં રાખવાના સમયગાળા અને કાયદા અનુસાર મુક્તિ સંબંધિત જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 57. સામાન્ય Undertrial Prisonerએ તેના ગુનાની મહત્તમ સજાના કેટલા સમયગાળા સુધી કેદ ભોગવી હોય તો કાયદા હેઠળ મુક્તિ અંગે વિચારણા થઈ શકે છે?
(A) 1/4
(B) 1/3
(C) 1/2
(D) 2/3
સાચો જવાબ: (C) 1/2
સમજૂતી: કલમ 479 હેઠળ સામાન્ય રીતે Undertrial Prisonerએ ગુનાની મહત્તમ સજાના અડધા સમયગાળા જેટલી કેદ ભોગવી હોય તો, કાયદાકીય અપવાદો અને પ્રક્રિયા હેઠળ મુક્તિ અંગે વિચારણા થઈ શકે છે.
પ્રશ્ન 58. First-time offender માટે BNSS હેઠળ Undertrial Prisonerની મુક્તિ અંગે ખાસ જોગવાઈ શું છે?
(A) મહત્તમ સજાનો 1/4 ભાગ
(B) મહત્તમ સજાનો 1/3 ભાગ
(C) મહત્તમ સજાનો 1/2 ભાગ
(D) મહત્તમ સજાનો 2/3 ભાગ
સાચો જવાબ: (B) 1/3
સમજૂતી: કલમ 479 હેઠળ પ્રથમ વખત ગુનો કરનાર વ્યક્તિએ મહત્તમ સજાના એક તૃતીયાંશ જેટલો સમય કેદમાં ભોગવ્યો હોય તો, કાયદાકીય શરતોને આધીન મુક્તિ અંગે વિચારણા થઈ શકે છે.
પ્રશ્ન 59. Undertrial Prisonerને કલમ 479 હેઠળ મુક્તિ આપવામાં કઈ પરિસ્થિતિ અવરોધરૂપ બની શકે છે?
(A) આરોપી પાસે વકીલ હોવો
(B) આરોપી વિરુદ્ધ એકથી વધુ ગુનાઓ અથવા એકથી વધુ કેસમાં કાર્યવાહી હોવી, સંબંધિત જોગવાઈઓ અનુસાર
(C) આરોપી ગરીબ હોવો
(D) આરોપી FIRનો નકલ માંગે
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: કલમ 479માં એકથી વધુ ગુનાઓ અથવા કેસમાં આરોપી હોવા અંગે ખાસ મર્યાદાઓ છે. તેથી આ કલમનો લાભ દરેક Undertrialને આપમેળે મળતો નથી.
પ્રશ્ન 60. BNSS હેઠળ જામીનપાત્ર ગુનામાં જામીન મેળવવાનો અધિકાર સામાન્ય રીતે કોને હોય છે?
(A) માત્ર પોલીસ અધિકારીને
(B) માત્ર Public Prosecutorને
(C) આરોપીને, કાયદાકીય શરતો અનુસાર
(D) માત્ર High Courtના Judgeને
સાચો જવાબ: (C)
સમજૂતી: Bailable offenceમાં જામીન સામાન્ય રીતે અધિકાર છે, જો આરોપી જરૂરી Bond અથવા Bail Bondની શરતો પૂર્ણ કરે.
પ્રશ્ન 61. Non-bailable offenceમાં જામીન અંગે નિર્ણય કોણ લઈ શકે?
(A) માત્ર પોલીસ
(B) સક્ષમ અદાલત અથવા કાયદા હેઠળ અધિકૃત અધિકારી
(C) માત્ર ફરિયાદી
(D) માત્ર સાક્ષી
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Non-bailable offenceમાં જામીન આપવો આપમેળે અધિકાર નથી. કાયદા હેઠળ સક્ષમ અદાલત અથવા અધિકૃત અધિકારી નિર્ણય કરે છે.
પ્રશ્ન 62. BNSS હેઠળ Bail સંબંધિત સામાન્ય જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XX
(B) Chapter XXXII
(C) Chapter XXXV
(D) Chapter XL
સાચો જવાબ: (C) Chapter XXXV
સમજૂતી: BNSSમાં Bail અને Bonds સંબંધિત જોગવાઈઓ Chapter XXXVમાં સમાવિષ્ટ છે.
પ્રશ્ન 63. Anticipatory Bailની જોગવાઈ BNSSની કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 478
(B) કલમ 479
(C) કલમ 480
(D) કલમ 482
સાચો જવાબ: (D) કલમ 482
સમજૂતી: કલમ 482 હેઠળ વ્યક્તિને ધરપકડ થવાની આશંકા હોય ત્યારે Anticipatory Bail માટે અરજી કરી શકે છે.
પ્રશ્ન 64. Anticipatory Bail માટે અરજી સામાન્ય રીતે કઈ અદાલતમાં કરી શકાય?
(A) માત્ર Magistrate Court
(B) High Court અથવા Court of Session
(C) માત્ર Supreme Court
(D) માત્ર પોલીસ સ્ટેશન
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: કલમ 482 હેઠળ High Court અથવા Court of Session સમક્ષ Anticipatory Bail માટે અરજી કરી શકાય છે.
પ્રશ્ન 65. BNSS હેઠળ Bail Bond અને Bond સંબંધિત જોગવાઈઓનું મુખ્ય મહત્વ શું છે?
(A) આરોપીને હંમેશા સજા આપવી
(B) આરોપીની હાજરી સુનિશ્ચિત કરવી
(C) FIR રદ કરવી
(D) પોલીસ તપાસ બંધ કરવી
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Bail Bond અથવા Bondનો મુખ્ય હેતુ આરોપી અથવા વ્યક્તિને જરૂરી સમયે અદાલતમાં હાજર રહેવાની જવાબદારી સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.
વિભાગ 5: Summons, Warrant, Search અને અન્ય પ્રક્રિયા
પ્રશ્ન 66. Summons જારી કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 63
(B) કલમ 65
(C) કલમ 70
(D) કલમ 75
સાચો જવાબ: (A) કલમ 63
સમજૂતી: કલમ 63 Summonsનું Form અને તેની મૂળભૂત જોગવાઈઓ સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 67. Summonsની Service સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 63
(B) કલમ 64
(C) કલમ 68
(D) કલમ 70
સાચો જવાબ: (B) કલમ 64
સમજૂતી: કલમ 64 Summons કેવી રીતે Serve કરવો તે અંગેની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે.
પ્રશ્ન 68. Warrant of Arrest સંબંધિત મુખ્ય જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 72
(B) કલમ 75
(C) કલમ 78
(D) કલમ 80
સાચો જવાબ: (A) કલમ 72
સમજૂતી: કલમ 72 Arrest Warrantના Form અને તેની માન્યતા સંબંધિત જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 69. Arrest Warrant કઈ પરિસ્થિતિમાં રદ અથવા પરત થઈ શકે?
(A) આરોપી અદાલતમાં હાજર થાય અથવા કાયદા મુજબ warrant અમલમાં આવે
(B) ફરિયાદી ગેરહાજર રહે ત્યારે દરેક કેસમાં
(C) પોલીસ અધિકારી નિવૃત્ત થાય ત્યારે
(D) સાક્ષી ગેરહાજર રહે ત્યારે
સાચો જવાબ: (A)
સમજૂતી: Arrest Warrantનો હેતુ વ્યક્તિને અદાલત સમક્ષ હાજર કરાવવાનો છે. તેનો અમલ અથવા કાયદાકીય પરિસ્થિતિઓ અનુસાર warrant પરત થઈ શકે છે.
પ્રશ્ન 70. Proclamation for absconding person સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 82
(B) કલમ 84
(C) કલમ 85
(D) કલમ 86
સાચો જવાબ: (B) કલમ 84
સમજૂતી: કલમ 84 અદાલત દ્વારા ફરાર અથવા છુપાયેલા આરોપી માટે Proclamation જાહેર કરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 71. Absconding વ્યક્તિની મિલકત Attach કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 83
(B) કલમ 84
(C) કલમ 85
(D) કલમ 86
સાચો જવાબ: (C) કલમ 85
સમજૂતી: કલમ 85 Proclamation પછી ફરાર વ્યક્તિની મિલકત Attachment કરવાની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 72. Search Warrant જારી કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 94
(B) કલમ 96
(C) કલમ 98
(D) કલમ 100
સાચો જવાબ: (A) કલમ 94
સમજૂતી: કલમ 94 દસ્તાવેજો અથવા વસ્તુઓ રજૂ કરાવવા માટે Summons અથવા Warrant સંબંધિત જોગવાઈ કરે છે. Search Warrantની ચોક્કસ જોગવાઈઓ અન્ય સંબંધિત કલમોમાં પણ સમાવિષ્ટ છે.
પ્રશ્ન 73. Search Warrantની સામાન્ય જોગવાઈઓમાં Magistrate દ્વારા Search Warrant જારી કરવાની મુખ્ય કલમ કઈ છે?
(A) કલમ 96
(B) કલમ 97
(C) કલમ 100
(D) કલમ 105
સાચો જવાબ: (A) કલમ 96
સમજૂતી: કલમ 96 Search Warrant જારી કરવાની સત્તા અને સંબંધિત પરિસ્થિતિઓ અંગે જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 74. બંધ સ્થળની તપાસ વખતે સ્થળના ઇન્ચાર્જની ફરજ સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 100
(B) કલમ 102
(C) કલમ 103
(D) કલમ 105
સાચો જવાબ: (C) કલમ 103
સમજૂતી: કલમ 103 બંધ સ્થળમાં Search દરમિયાન સ્થળના ઇન્ચાર્જ દ્વારા કાયદેસર પ્રક્રિયાને અનુસરવાની ફરજ સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 75. BNSS હેઠળ Search દરમિયાન સામાન્ય રીતે સ્વતંત્ર સાક્ષીઓની હાજરી શા માટે મહત્વપૂર્ણ છે?
(A) Searchને ગેરકાયદેસર બનાવવા
(B) Searchની પ્રક્રિયાની વિશ્વસનીયતા વધારવા
(C) પોલીસને સજા આપવા
(D) FIR રદ કરવા
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Search દરમિયાન સ્વતંત્ર સાક્ષીઓની હાજરી અને પ્રક્રિયાના રેકોર્ડથી Searchની પારદર્શિતા અને વિશ્વસનીયતા વધે છે.
વિભાગ 6: Magistrate સમક્ષ ફરિયાદ, Trial અને Charge
પ્રશ્ન 76. Magistrate સમક્ષ Complaint સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XIV
(B) Chapter XV
(C) Chapter XVI
(D) Chapter XVII
સાચો જવાબ: (C) Chapter XVI
સમજૂતી: BNSS Chapter XVI Magistrate સમક્ષ Complaint અંગેની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 77. Magistrate દ્વારા Complaint પર Cognizance લેવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 210
(B) કલમ 211
(C) કલમ 212
(D) કલમ 213
સાચો જવાબ: (A) કલમ 210
સમજૂતી: કલમ 210 Magistrate દ્વારા ગુનાનું Cognizance લેવાની સત્તા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 78. Complaintની તપાસ અથવા પૂછપરછ Magistrate દ્વારા કરવામાં આવે તે સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 223
(B) કલમ 225
(C) કલમ 226
(D) કલમ 227
સાચો જવાબ: (B) કલમ 225
સમજૂતી: કલમ 225 Complaintના કેસમાં Magistrate દ્વારા તપાસ અથવા Inquiry કરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 79. Complaint કેસમાં ફરિયાદ નકારી કાઢવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 223
(B) કલમ 225
(C) કલમ 226
(D) કલમ 227
સાચો જવાબ: (C) કલમ 226
સમજૂતી: કલમ 226 હેઠળ જરૂરી આધાર ન હોય ત્યારે Magistrate Complaintને કાયદા અનુસાર Reject કરી શકે છે.
પ્રશ્ન 80. Magistrate દ્વારા Accused સામે Proceedings શરૂ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 226
(B) કલમ 227
(C) કલમ 228
(D) કલમ 230
સાચો જવાબ: (B) કલમ 227
સમજૂતી: કલમ 227 આરોપી સામે કાર્યવાહી શરૂ કરવાની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 81. Charge સંબંધિત જોગવાઈઓ BNSSના કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XVII
(B) Chapter XVIII
(C) Chapter XIX
(D) Chapter XX
સાચો જવાબ: (B) Chapter XVIII
સમજૂતી: BNSS Chapter XVIII Chargeની રચના, વિગતો અને સંબંધિત પ્રક્રિયા અંગે છે.
પ્રશ્ન 82. Chargeમાં આરોપીની સામે કઈ વિગતો દર્શાવવી જરૂરી છે?
(A) માત્ર આરોપીનું નામ
(B) ગુનાની વિગતો અને કાયદાકીય આરોપ
(C) માત્ર પોલીસ સ્ટેશનનું નામ
(D) માત્ર ફરિયાદીની ઉંમર
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Chargeમાં આરોપી સામેના ગુનાની વિગતો અને આરોપનું કાયદાકીય સ્વરૂપ દર્શાવવામાં આવે છે જેથી આરોપીને આરોપ સમજાય.
પ્રશ્ન 83. Court of Session સમક્ષ Trial સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XVIII
(B) Chapter XIX
(C) Chapter XX
(D) Chapter XXI
સાચો જવાબ: (B) Chapter XIX
સમજૂતી: BNSS Chapter XIX Court of Session સમક્ષ Trialની પ્રક્રિયા અંગે છે.
પ્રશ્ન 84. Magistrate દ્વારા Warrant Casesના Trial સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XIX
(B) Chapter XX
(C) Chapter XXI
(D) Chapter XXII
સાચો જવાબ: (B) Chapter XX
સમજૂતી: BNSS Chapter XX Magistrates દ્વારા Warrant Casesના Trial અંગેની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 85. Magistrate દ્વારા Summons Casesના Trial સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XX
(B) Chapter XXI
(C) Chapter XXII
(D) Chapter XXIII
સાચો જવાબ: (B) Chapter XXI
સમજૂતી: BNSS Chapter XXI Summons Casesના Trialની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 86. Summary Trial સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XXI
(B) Chapter XXII
(C) Chapter XXIII
(D) Chapter XXIV
સાચો જવાબ: (C) Chapter XXIII
સમજૂતી: BNSS Chapter XXIII Summary Trialની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 87. Summary Trialનો મુખ્ય હેતુ શું છે?
(A) દરેક ગુનામાં સંપૂર્ણ લાંબી કાર્યવાહી કરવી
(B) નાના અને કાયદા હેઠળ Summary Trial માટે યોગ્ય ગુનાઓનો ઝડપી નિકાલ કરવો
(C) આરોપીને કોઈ તક ન આપવી
(D) સાક્ષીઓની તપાસ ન કરવી
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Summary Trialનો હેતુ યોગ્ય ગુનાઓનો સરળ અને ઝડપી નિકાલ કરવાનો છે, જ્યારે આરોપીના કાયદાકીય અધિકારોનું રક્ષણ થાય છે.
પ્રશ્ન 88. Plea Bargaining સંબંધિત જોગવાઈઓ BNSSના કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XXIII
(B) Chapter XXIV
(C) Chapter XXV
(D) Chapter XXVI
સાચો જવાબ: (C) Chapter XXV
સમજૂતી: BNSS Chapter XXV Plea Bargainingની પ્રક્રિયા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 89. Plea Bargaining માટે અરજી સામાન્ય રીતે ક્યારે કરી શકાય?
(A) FIR પહેલાં
(B) કાયદામાં નિર્ધારિત સમયગાળામાં Charge પછી અને Trialની પ્રક્રિયામાં નિર્ધારિત તબક્કે
(C) સજા પૂર્ણ થયા પછી
(D) અપીલ પૂર્ણ થયા પછી
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Plea Bargaining માટે BNSSમાં નિર્ધારિત પ્રક્રિયા અને સમયમર્યાદા છે. અરજી કાયદા અનુસાર યોગ્ય તબક્કે કરવી જરૂરી છે.
પ્રશ્ન 90. Plea Bargaining કયા પ્રકારના ગુનાઓમાં સામાન્ય રીતે ઉપલબ્ધ નથી?
(A) દરેક નાના ગુનામાં
(B) મૃત્યુદંડ, આજીવન કેદ અથવા સાત વર્ષથી વધુ સજાવાળા ગુનાઓ તથા કાયદામાં નિર્ધારિત અપવાદોમાં
(C) માત્ર દંડનીય ગુનાઓમાં
(D) માત્ર ટ્રાફિક ગુનાઓમાં
સાચો જવાબ: (B)
સમજૂતી: Plea Bargaining તમામ ગુનાઓમાં ઉપલબ્ધ નથી. BNSSમાં ગંભીર ગુનાઓ અને અન્ય નિર્ધારિત પરિસ્થિતિઓ માટે તેનો લાભ મર્યાદિત છે.
વિભાગ 7: Maintenance, Public Order, Appeals અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ જોગવાઈઓ
પ્રશ્ન 91. પત્ની, બાળકો અને માતા-પિતાના Maintenance સંબંધિત જોગવાઈ BNSSની કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 140
(B) કલમ 142
(C) કલમ 144
(D) કલમ 146
સાચો જવાબ: (C) કલમ 144
સમજૂતી: કલમ 144 હેઠળ પત્ની, બાળકો અને માતા-પિતાના ભરણપોષણ માટે આદેશ આપવામાં આવી શકે છે, જો કાયદામાં દર્શાવેલી શરતો પૂર્ણ થાય.
પ્રશ્ન 92. Maintenance Orderની Enforcement સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 144
(B) કલમ 145
(C) કલમ 146
(D) કલમ 147
સાચો જવાબ: (D) કલમ 147
સમજૂતી: કલમ 147 Maintenance Orderના અમલ અને સંબંધિત પ્રક્રિયા વિશે જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 93. Public Nuisance દૂર કરવા માટે Conditional Order કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 152
(B) કલમ 153
(C) કલમ 154
(D) કલમ 155
સાચો જવાબ: (A) કલમ 152
સમજૂતી: કલમ 152 Public Nuisance દૂર કરવા માટે Magistrate દ્વારા Conditional Order કરવાની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 94. તાત્કાલિક પરિસ્થિતિમાં Nuisance અથવા જોખમ અટકાવવા માટે Order કરવાની સત્તા કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 160
(B) કલમ 161
(C) કલમ 162
(D) કલમ 163
સાચો જવાબ: (D) કલમ 163
સમજૂતી: કલમ 163 તાત્કાલિક Nuisance અથવા આશંકિત જોખમના કેસમાં આદેશ કરવાની સત્તા આપે છે.
પ્રશ્ન 95. જમીન અથવા પાણી સંબંધિત વિવાદમાં શાંતિ ભંગ થવાની શક્યતા હોય ત્યારે કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 162
(B) કલમ 163
(C) કલમ 164
(D) કલમ 165
સાચો જવાબ: (C) કલમ 164
સમજૂતી: કલમ 164 જમીન અથવા પાણી સંબંધિત વિવાદમાં શાંતિ ભંગ થવાની શક્યતા હોય ત્યારે Magistrate દ્વારા કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ કરે છે.
પ્રશ્ન 96. Preventive Action by Police સંબંધિત જોગવાઈઓ BNSSના કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XI
(B) Chapter XII
(C) Chapter XIII
(D) Chapter XIV
સાચો જવાબ: (B) Chapter XII
સમજૂતી: BNSS Chapter XII પોલીસ દ્વારા ગુનાઓ અટકાવવા માટે કરવામાં આવતી Preventive Action સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 97. Cognizable offence થતો અટકાવવા માટે પોલીસ દ્વારા ધરપકડ કરવાની જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 168
(B) કલમ 169
(C) કલમ 170
(D) કલમ 171
સાચો જવાબ: (C) કલમ 170
સમજૂતી: કલમ 170 Cognizable offence થતો અટકાવવા માટે ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં પોલીસ દ્વારા ધરપકડ કરવાની સત્તા સંબંધિત છે.
પ્રશ્ન 98. BNSS હેઠળ Appeal સંબંધિત જોગવાઈઓ કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XXVIII
(B) Chapter XXIX
(C) Chapter XXX
(D) Chapter XXXI
સાચો જવાબ: (B) Chapter XXIX
સમજૂતી: BNSS Chapter XXIX Appeals સંબંધિત જોગવાઈઓ ધરાવે છે.
પ્રશ્ન 99. Revision સંબંધિત જોગવાઈઓ BNSSના કયા Chapterમાં છે?
(A) Chapter XXIX
(B) Chapter XXX
(C) Chapter XXXI
(D) Chapter XXXII
સાચો જવાબ: (B) Chapter XXX
સમજૂતી: BNSS Chapter XXX Revision સંબંધિત સત્તાઓ અને પ્રક્રિયા અંગે છે.
પ્રશ્ન 100. BNSS હેઠળ High Courtની Inherent Powers સંબંધિત જોગવાઈ કઈ કલમમાં છે?
(A) કલમ 525
(B) કલમ 526
(C) કલમ 528
(D) કલમ 530
સાચો જવાબ: (C) કલમ 528
સમજૂતી: કલમ 528 High Courtની Inherent Powers જાળવી રાખે છે, જેથી ન્યાયના હિતમાં જરૂરી આદેશો આપી શકાય, અદાલતની પ્રક્રિયાનો દુરુપયોગ અટકાવી શકાય અને ન્યાય સુનિશ્ચિત કરી શકાય.
AIBE માટે ખાસ યાદ રાખવા જેવી BNSS કલમો
| કલમ | વિષય |
|---|---|
| કલમ 35 | વોરંટ વગર ધરપકડ |
| કલમ 38 | વકીલને મળવાનો અધિકાર |
| કલમ 40 | ખાનગી વ્યક્તિ દ્વારા ધરપકડ |
| કલમ 43 | ધરપકડ કરવાની રીત |
| કલમ 47 | ધરપકડના કારણો અને જામીનના અધિકાર અંગે જાણ |
| કલમ 48 | સગા અથવા મિત્રને ધરપકડની જાણ |
| કલમ 57 | Magistrate સમક્ષ રજૂ કરવાની પ્રક્રિયા |
| કલમ 58 | 24 કલાકથી વધુ અટકાયત પર પ્રતિબંધ |
| કલમ 105 | Search અને Seizureનું Audio-Video recording |
| કલમ 144 | Maintenance |
| કલમ 163 | તાત્કાલિક Nuisance અથવા જોખમ અંગે આદેશ |
| કલમ 173 | FIR અને Cognizable offencesની માહિતી |
| કલમ 174 | Non-cognizable offences |
| કલમ 175 | Cognizable offenceની તપાસ કરવાની પોલીસની સત્તા |
| કલમ 183 | Magistrate દ્વારા Confession અને Statement નોંધવું |
| કલમ 185 | પોલીસ દ્વારા Search |
| કલમ 187 | Remand અને તપાસ 24 કલાકમાં પૂર્ણ ન થાય ત્યારે પ્રક્રિયા |
| કલમ 193 | પોલીસનો અંતિમ તપાસ રિપોર્ટ |
| કલમ 210 | Magistrate દ્વારા Cognizance |
| કલમ 479 | Undertrial Prisonerની મુક્તિ |
| કલમ 482 | Anticipatory Bail |
| કલમ 528 | High Courtની Inherent Powers |
