પોલીસની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું ફરજમાં અવરોધ નથી

Click the Language Button below to read in your language.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે એક મહત્ત્વપૂર્ણ ચુકાદામાં એડવોકેટ મેહુલ મનસુખભાઈ બોઘરા સામે નોંધાયેલી FIR અને તેમાંથી ઉદ્ભવેલી તમામ અનુગામી ફોજદારી કાર્યવાહી રદ કરી છે. કોર્ટના જણાવ્યા અનુસાર, જાહેર સ્થળે ફરજ બજાવતા સરકારી કર્મચારીઓની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું માત્ર એટલા આધારે ફોજદારી ગુનો બની જતું નથી કે તેનાથી સરકારી કર્મચારીઓને અસ્વસ્થતા થાય છે અથવા તેમની કામગીરી અંગે પ્રશ્નો ઊભા થાય છે.

સંદર્ભ: ગુજરાત હાઈકોર્ટનો મૂળ ચુકાદો, મેહુલ મનસુખભાઈ બોઘરા વિરુદ્ધ ગુજરાત રાજ્ય અને અન્ય, R/CR.MA/15570/2022, ચુકાદાની તારીખ 14-10-2026.

આ કેસમાં ગુજરાત હાઈકોર્ટે એ પણ નોંધ્યું કે જ્યારે FIRમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો ઉપલબ્ધ વીડિયો પુરાવા અને સમગ્ર ઘટનાક્રમના પ્રકાશમાં અસંભવિત જણાય અને કાર્યવાહી પાછળ દુર્ભાવનાનો સંકેત મળે, ત્યારે હાઈકોર્ટ પોતાની અંતર્ગત સત્તાનો ઉપયોગ કરીને ફોજદારી કાર્યવાહી રદ કરી શકે છે.

ચુકાદો ગુજરાત હાઈકોર્ટના માનનીય ન્યાયમૂર્તિ શ્રી પી. એમ. રાવલ દ્વારા 14 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ આપવામાં આવ્યો હતો.

કેસની વિગતો

કોર્ટ: ગુજરાત હાઈકોર્ટ, અમદાવાદ

કેસનું નામ: મેહુલ મનસુખભાઈ બોઘરા વિરુદ્ધ ગુજરાત રાજ્ય અને અન્ય

ક્રિમિનલ મિસેલેનિયસ એપ્લિકેશન: R/CR.MA/15570/2022

ચુકાદાની તારીખ: 14 ઓક્ટોબર, 2026

ન્યાયમૂર્તિ: માનનીય શ્રી પી. એમ. રાવલ

ન્યુટ્રલ સિટેશન: 2026:GUJHC:64851

મુખ્ય કાનૂની જોગવાઈઓ: ભારતીય દંડ સંહિતા, 1860ની કલમ 332, 353, 385 અને 427 તથા અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિ (અત્યાચાર નિવારણ) અધિનિયમ, 1989ની કલમ 3(1)(r) અને 3(1)(u).

1. કેસની હકીકતો શું હતી?

ચુકાદા અનુસાર, આ ઘટના 18 ઓગસ્ટ, 2022ના રોજ સુરત શહેરના લસાણા મેઇન રોડ વિસ્તારમાં બની હતી.

એડવોકેટ મેહુલ બોઘરાની રજૂઆત એવી હતી કે તેઓ પોલીસ અને ટ્રાફિક બ્રિગેડના કેટલાક કર્મચારીઓની કામગીરી દરમિયાન થતી કથિત ગેરરીતિઓને ઉજાગર કરવા માટે સ્થળ પર ગયા હતા. તેઓ પોતાના મોબાઇલ ફોનથી ઘટનાનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરી રહ્યા હતા અને ફેસબુક પર લાઇવ પ્રસારણ પણ કરી રહ્યા હતા.

તેમની રજૂઆત મુજબ, આ દરમિયાન ટ્રાફિક બ્રિગેડના સુપરવાઇઝર સાજન ભરવાડે લાકડાના ભારે દંડા વડે તેમના માથા અને પગ પર હુમલો કર્યો હતો. તેમને ગંભીર ઇજાઓ થતાં 108 એમ્બ્યુલન્સ દ્વારા હોસ્પિટલમાં લઈ જવામાં આવ્યા હતા.

આ ઘટના બાદ પોલીસ અને ટ્રાફિક બ્રિગેડના કર્મચારીઓ વિરુદ્ધ ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 143, 147, 149, 323, 324 અને 307 સહિતની જોગવાઈઓ હેઠળ અલગ FIR નોંધાઈ હતી.

બીજી તરફ, એડવોકેટ મેહુલ બોઘરા વિરુદ્ધ સાર્થાણા પોલીસ સ્ટેશનમાં FIR નોંધવામાં આવી હતી. તેમાં સરકારી કર્મચારીઓની ફરજમાં અવરોધ ઊભો કરવા, મારામારી કરવા, ખંડણી માગવા, નુકસાન પહોંચાડવા અને અનુસૂચિત જનજાતિ સંબંધિત અપમાનજનક ટિપ્પણીઓ કરવાના આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા હતા.

મેહુલ બોઘરાએ ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અરજી કરીને પોતાની સામે નોંધાયેલી FIR રદ કરવાની માગણી કરી હતી.

નોંધનીય છે કે ઉપરોક્ત વિગતો પક્ષકારોની રજૂઆતો અને ચુકાદામાં નોંધાયેલા ઘટનાક્રમ પર આધારિત છે. કોર્ટના અંતિમ નિષ્કર્ષને અલગથી સમજવો જરૂરી છે.

2. એડવોકેટ મેહુલ બોઘરાની મુખ્ય દલીલો

અરજદાર તરફથી એડવોકેટ એસ. એમ. કિકાણી દ્વારા રજૂઆત કરવામાં આવી હતી.

તેમની મુખ્ય દલીલો નીચે મુજબ હતી.

પ્રથમ, અરજદાર સામે નોંધાયેલી FIR અગાઉ પોલીસ અને ટ્રાફિક બ્રિગેડના કર્મચારીઓ વિરુદ્ધ નોંધાયેલી ગંભીર FIRનો બદલો લેવા માટે કરવામાં આવેલી કાર્યવાહી હતી.

બીજું, અરજદાર ઘટનાનું ફેસબુક પર લાઇવ વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરી રહ્યા હતા. આવી પરિસ્થિતિમાં તેઓ એક જ સમયે ખંડણી માગતા હતા અને પોલીસ કર્મચારીઓ પર હુમલો કરતા હતા તેવો આક્ષેપ ઘટનાના વીડિયો અને સમગ્ર સંજોગોના પ્રકાશમાં અસંભવિત હતો.

ત્રીજું, અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિ (અત્યાચાર નિવારણ) અધિનિયમની કલમ 3(1)(r) અને 3(1)(u) લાગુ કરવા માટે જરૂરી કાનૂની તત્ત્વો FIRમાં પૂરતા પ્રમાણમાં જણાતા ન હતા.

ચોથું, અરજદારના જણાવ્યા અનુસાર, વીડિયો પુરાવામાં તેઓ મોબાઇલ ફોનથી રેકોર્ડિંગ કરતા જોવા મળતા હતા અને તેમના તરફથી પોલીસ કર્મચારીઓ પર હુમલો કરવામાં આવ્યો હોવાનું સમર્થન મળતું ન હતું.

અરજદાર તરફથી એવી પણ રજૂઆત કરવામાં આવી કે તેમની સામેની FIR દુર્ભાવનાથી પ્રેરિત હતી અને તેનો હેતુ તેમની વિરુદ્ધની કાર્યવાહી દ્વારા અગાઉની ગંભીર ફરિયાદને નબળી પાડવાનો હતો.

3. રાજ્ય સરકારની દલીલો શું હતી?

રાજ્ય સરકાર તરફથી સરકારી વકીલે અરજીનો વિરોધ કર્યો હતો.

રાજ્ય તરફથી એવી રજૂઆત કરવામાં આવી હતી કે FIRમાં ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 332, 353, 385 અને 427 હેઠળના ગુનાઓ તથા અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમની જોગવાઈઓ લાગુ પડે તેવા આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા હતા.

રાજ્યની દલીલ મુજબ, અરજદારે સરકારી કર્મચારીઓ સાથે ગેરવર્તન કર્યું હતું, તેમની ફરજમાં અવરોધ ઊભો કર્યો હતો, ટ્રાફિક બ્રિગેડના સુપરવાઇઝરના ગણવેશને નુકસાન પહોંચાડ્યું હતું અને વીડિયો વાયરલ કરવાની ધમકી આપીને પૈસાની માગણી કરી હતી.

રાજ્ય તરફથી એવો પણ મત રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો કે અરજદારની દલીલો અને વીડિયો પુરાવાનું મૂલ્યાંકન ટ્રાયલ દરમિયાન થવું જોઈએ અને FIR રદ કરવાની અરજીમાં હાઈકોર્ટે સંપૂર્ણ ટ્રાયલ જેવી તપાસ કરવી ન જોઈએ.

4. ગુજરાત હાઈકોર્ટનું વિશ્લેષણ

ગુજરાત હાઈકોર્ટે FIR, સામસામી નોંધાયેલી ફરિયાદો, ઘટનાક્રમ અને ઉપલબ્ધ સામગ્રીનું મૂલ્યાંકન કર્યું હતું.

કોર્ટે નોંધ્યું કે ફોજદારી કાર્યવાહી શરૂ કરવા માટે FIRમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો સંબંધિત ગુનાના આવશ્યક કાનૂની તત્ત્વો સાથે મેળ ખાતા હોવા જોઈએ. જો આક્ષેપો પ્રથમ દૃષ્ટિએ જ અસંભવિત જણાય અને ઉપલબ્ધ સામગ્રીના પ્રકાશમાં કાર્યવાહી દુર્ભાવનાપૂર્ણ હોવાનું જણાય, તો યોગ્ય કેસમાં હાઈકોર્ટ FIR રદ કરી શકે છે.

કોર્ટે ખાસ કરીને નીચેના મુદ્દાઓ પર વિચાર કર્યો હતો.

(અ) અગાઉની FIR અને જવાબી કાર્યવાહીનો પ્રશ્ન

કોર્ટ સમક્ષ રજૂ થયેલા ઘટનાક્રમ મુજબ, અરજદાર પર હુમલો થયો હોવાની ફરિયાદ નોંધાઈ હતી અને ત્યારબાદ તેમની સામે પણ FIR નોંધાઈ હતી.

કોર્ટે આ સમયક્રમ અને સમગ્ર પરિસ્થિતિનું મૂલ્યાંકન કરતાં અરજદાર સામેની FIRને અગાઉ નોંધાયેલી ગંભીર ફરિયાદ સામેની જવાબી કાર્યવાહી તરીકે ગણાવી હતી.

ચુકાદામાં કોર્ટના મત મુજબ, આ FIR દુર્ભાવનાપૂર્ણ કાર્યવાહી અને કાયદાની પ્રક્રિયાના દુરુપયોગનું ઉદાહરણ હતી.

(બ) જાહેર સ્થળે વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું

આ ચુકાદાનો એક મહત્ત્વપૂર્ણ મુદ્દો જાહેર સ્થળે ફરજ બજાવતા કર્મચારીઓની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવાનો છે.

કોર્ટે ઉપલબ્ધ વીડિયો સામગ્રીના સંદર્ભમાં નોંધ્યું કે અરજદાર મોબાઇલ ફોનથી રેકોર્ડિંગ કરી રહ્યા હતા અને તેમની સામે કરવામાં આવેલા હુમલા તથા તેમના દ્વારા હુમલો કરવામાં આવ્યો હોવાના આક્ષેપો વચ્ચે ગંભીર વિરોધાભાસ હતો.

કોર્ટના વિશ્લેષણ મુજબ, જાહેર સ્થળે સરકારી કર્મચારીઓની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું માત્ર એટલા આધારે ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 353 હેઠળનો ગુનો બની શકતું નથી.

જોકે, આનો અર્થ એવો નથી કે વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરનાર વ્યક્તિને દરેક પ્રકારની વર્તણૂક માટે કાનૂની છૂટ મળે છે. જો કોઈ વ્યક્તિ ખરેખર હુમલો કરે, ધમકી આપે અથવા કાયદેસરની ફરજમાં ગુનાહિત રીતે અવરોધ ઊભો કરે, તો સંજોગો અને લાગુ પડતી કાનૂની જોગવાઈઓ અનુસાર જવાબદારી ઊભી થઈ શકે છે.

(ક) ખંડણીના આક્ષેપ અંગે કોર્ટનો અભિપ્રાય

FIRમાં એવો આક્ષેપ હતો કે અરજદારે ટ્રાફિક બ્રિગેડના સુપરવાઇઝર પાસેથી દરરોજ ₹1,000 એટલે કે દર મહિને ₹30,000ની માગણી કરી હતી અને વીડિયો વાયરલ કરવાની ધમકી આપી હતી.

કોર્ટે નોંધ્યું કે અરજદાર ઘટનાનું જાહેરમાં ફેસબુક પર લાઇવ પ્રસારણ કરી રહ્યા હતા. આ પરિસ્થિતિમાં તેમની સામે કરવામાં આવેલા ખંડણીના આક્ષેપો અસંભવિત જણાતા હતા.

કોર્ટના મતે, ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 385 હેઠળ કાર્યવાહી કરવા માટે જરૂરી કાનૂની તત્ત્વો આ કેસમાં ઉપલબ્ધ સામગ્રીના આધારે સ્થાપિત થતા ન હતા.

(ડ) ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 332 અને 353 લાગુ પડતી હતી કે નહીં?

કલમ 332 સરકારી કર્મચારીને તેની ફરજ બજાવવાથી અટકાવવાના હેતુથી ઇજા પહોંચાડવા સંબંધિત હતી.

કલમ 353 સરકારી કર્મચારીને તેની ફરજ બજાવવાથી અટકાવવા માટે હુમલો કરવા અથવા ગુનાહિત બળનો ઉપયોગ કરવા સંબંધિત હતી.

કોર્ટે વીડિયો પુરાવા અને અન્ય સામગ્રીના પ્રકાશમાં અરજદાર દ્વારા પોલીસ અથવા ટ્રાફિક બ્રિગેડના કર્મચારીઓ પર હુમલો કરવામાં આવ્યો હોવાના આક્ષેપોનું મૂલ્યાંકન કર્યું હતું.

ચુકાદામાં નોંધાયું કે ઉપલબ્ધ સામગ્રી આરોપો સાથે સુસંગત નહોતી અને સંબંધિત ગુનાઓના આવશ્યક તત્ત્વો સ્થાપિત થતા ન હતા.

(ઇ) ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 427 અંગે કોર્ટનો અભિપ્રાય

કલમ 427 મિલકતને નુકસાન પહોંચાડવાના ચોક્કસ પ્રકારના કૃત્યો સાથે સંબંધિત હતી.

FIRમાં ટ્રાફિક બ્રિગેડના સુપરવાઇઝરના ગણવેશનો ખિસ્સો ફાડી નાખવા, ખભા પરનો બેજ તોડી નાખવા અને બટનો તોડી નાખવાના આક્ષેપો હતા.

કોર્ટે ઉપલબ્ધ વીડિયો અને ઘટનાક્રમના આધારે આ આક્ષેપોનું મૂલ્યાંકન કર્યું અને અરજદાર દ્વારા ઇરાદાપૂર્વક નુકસાન પહોંચાડવામાં આવ્યું હોવાના જરૂરી તત્ત્વો સ્થાપિત થતા ન હોવાનું નોંધ્યું.

5. SC/ST અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમની કલમ 3(1)(r) અને 3(1)(u) અંગે ચુકાદો

આ કેસમાં અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિ (અત્યાચાર નિવારણ) અધિનિયમ, 1989ની બે જોગવાઈઓ હેઠળ પણ FIR નોંધવામાં આવી હતી.

કલમ 3(1)(r) હેઠળ ચોક્કસ સંજોગોમાં અનુસૂચિત જાતિ અથવા અનુસૂચિત જનજાતિના સભ્યનું ઇરાદાપૂર્વક અપમાન અથવા ધમકી આપવાના કૃત્યો આવરી લેવામાં આવે છે.

કલમ 3(1)(u) અનુસૂચિત જાતિ અથવા અનુસૂચિત જનજાતિના સભ્યો વિરુદ્ધ દ્વેષ, શત્રુતા અથવા દુર્ભાવનાની લાગણીને પ્રોત્સાહન આપવાના ચોક્કસ કૃત્યો સાથે સંબંધિત છે.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે નોંધ્યું કે માત્ર સામાન્ય બોલાચાલી અથવા વ્યક્તિગત વિવાદના આધારે આ જોગવાઈઓ આપમેળે લાગુ પડતી નથી. સંબંધિત ગુનાના આવશ્યક કાનૂની તત્ત્વો અને લાગુ પડતી પરિસ્થિતિઓનું અસ્તિત્વ જરૂરી છે.

કોર્ટના મતે, આ કેસમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો સામાન્ય અને અસ્પષ્ટ સ્વરૂપના હતા. સમગ્ર વિવાદ ટ્રાફિકની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ અને કર્મચારીઓની કામગીરી અંગેના આક્ષેપોને લઈને શરૂ થયો હોવાનું જણાતું હતું.

કોર્ટે નોંધ્યું કે ઉપલબ્ધ સામગ્રીમાં કલમ 3(1)(r) અને 3(1)(u) હેઠળ કાર્યવાહી કરવા માટે જરૂરી તત્ત્વો દેખાતા ન હતા.

આથી, આ જોગવાઈઓ હેઠળ અરજદાર સામે કાર્યવાહી ચાલુ રાખવાનું યોગ્ય માનવામાં આવ્યું ન હતું.

6. સ્ટેટ ઓફ હરિયાણા વિ. ભજન લાલના સિદ્ધાંતોનું મહત્ત્વ

આ કેસમાં ગુજરાત હાઈકોર્ટે સુપ્રીમ કોર્ટના જાણીતા ચુકાદા State of Haryana v. Bhajan Lal, 1992 Supp (1) SCC 335નો આધાર લીધો હતો.

આ ચુકાદામાં સુપ્રીમ કોર્ટે એવી પરિસ્થિતિઓ દર્શાવી હતી જેમાં હાઈકોર્ટ પોતાની અંતર્ગત સત્તાનો ઉપયોગ કરીને FIR અથવા ફોજદારી કાર્યવાહી રદ કરી શકે છે.

આ કેસમાં ખાસ કરીને બે સિદ્ધાંતો મહત્ત્વના રહ્યા હતા.

પ્રથમ, જ્યારે FIRમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો એટલા અસંભવિત હોય કે કોઈ સમજદાર વ્યક્તિ તેના આધારે કાર્યવાહી માટે પૂરતું કારણ હોવાનું માની ન શકે.

બીજું, જ્યારે ફોજદારી કાર્યવાહી સ્પષ્ટપણે દુર્ભાવનાથી પ્રેરિત હોય અથવા વ્યક્તિગત વેરઝેર કાઢવા માટે શરૂ કરવામાં આવી હોય.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે ઉપલબ્ધ સામગ્રી અને સમગ્ર ઘટનાક્રમને ધ્યાનમાં રાખીને આ સિદ્ધાંતો લાગુ કર્યા હતા.

કોર્ટે સુપ્રીમ કોર્ટના Mahmood Ali v. State of U.P., 2023 INSC 684ના ચુકાદાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો. આ ચુકાદા મુજબ, દુર્ભાવનાપૂર્ણ અથવા પજવણીના હેતુથી શરૂ કરાયેલી કાર્યવાહી રદ કરવાની માગણી કરવામાં આવે ત્યારે કોર્ટ માત્ર FIRના શબ્દો સુધી મર્યાદિત ન રહી, કેસના સમગ્ર સંજોગો અને ઉપલબ્ધ સામગ્રીનું પણ યોગ્ય મૂલ્યાંકન કરી શકે છે.

7. ફોજદારી કાર્યવાહી રદ કરવાની હાઈકોર્ટની સત્તા

આ કેસમાં અરજી ફોજદારી કાર્યવાહી રદ કરવા માટે કરવામાં આવી હતી.

ચુકાદામાં તે સમયની લાગુ પ્રક્રિયાત્મક જોગવાઈ, એટલે કે ફોજદારી કાર્યરીતિ સંહિતા, 1973ની કલમ 482 હેઠળ હાઈકોર્ટની અંતર્ગત સત્તાનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો.

આ સત્તાનો હેતુ ન્યાયની પ્રક્રિયાનો દુરુપયોગ અટકાવવાનો અને ન્યાયના હિતમાં જરૂરી આદેશો આપવાનો છે.

જોકે, દરેક FIR રદ કરી શકાય તેવી નથી. સામાન્ય રીતે હાઈકોર્ટ આ સત્તાનો ઉપયોગ યોગ્ય કાનૂની આધાર અને કેસની પરિસ્થિતિઓના આધારે કરે છે.

આ કેસમાં કોર્ટને લાગ્યું કે FIRમાં દર્શાવાયેલા ગુનાઓના આવશ્યક તત્ત્વો ઉપલબ્ધ સામગ્રીથી સમર્થિત થતા ન હતા અને કાર્યવાહી ચાલુ રાખવાથી કાયદાની પ્રક્રિયાનો દુરુપયોગ થતો હતો.

8. ગુજરાત હાઈકોર્ટનો અંતિમ નિર્ણય શું હતો?

ગુજરાત હાઈકોર્ટે એડવોકેટ મેહુલ મનસુખભાઈ બોઘરાની અરજી મંજૂર કરી હતી.

કોર્ટે સુરત શહેરના સાર્થાણા પોલીસ સ્ટેશનમાં નોંધાયેલી FIR નંબર C.R. No. 11210008221302/2022 રદ કરી હતી.

આ FIR ભારતીય દંડ સંહિતાની કલમ 332, 353, 385 અને 427 તથા SC/ST અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમ, 1989ની કલમ 3(1)(r) અને 3(1)(u) હેઠળ નોંધવામાં આવી હતી.

કોર્ટે આ FIR તથા તેમાંથી ઉદ્ભવેલી તમામ અનુગામી કાર્યવાહી અરજદારના સંદર્ભમાં રદ કરી હતી.

ચુકાદો માનનીય ન્યાયમૂર્તિ શ્રી પી. એમ. રાવલ દ્વારા 14 ઓક્ટોબર, 2026ના રોજ આપવામાં આવ્યો હતો.

9. આ ચુકાદામાંથી કયા કાનૂની સિદ્ધાંતો સમજવા જેવા છે?

આ ચુકાદામાંથી નીચેના મહત્ત્વપૂર્ણ મુદ્દાઓ સમજવા જેવા છે.

1. જાહેર સ્થળે સરકારી કર્મચારીઓની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું માત્ર એટલા આધારે ફોજદારી ગુનો બનતું નથી કે કર્મચારીઓની કામગીરી રેકોર્ડ કરવામાં આવી રહી છે.
2. સરકારી કર્મચારીની ફરજમાં અવરોધ અથવા હુમલાનો ગુનો સ્થાપિત કરવા માટે સંબંધિત કાનૂની જોગવાઈઓનાં આવશ્યક તત્ત્વો પુરાવા અને સંજોગોથી સમર્થિત હોવા જોઈએ.
3. ખંડણીના આક્ષેપ માટે માત્ર પૈસાની માગણીનો સામાન્ય ઉલ્લેખ પૂરતો નથી; લાગુ પડતી કાનૂની જોગવાઈ હેઠળ જરૂરી તત્ત્વો સ્થાપિત થવા જોઈએ.
4. SC/ST અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમની જોગવાઈઓ લાગુ કરવા માટે સંબંધિત ગુનાના આવશ્યક તત્ત્વોનું અસ્તિત્વ જરૂરી છે. દરેક વ્યક્તિગત વિવાદ આપમેળે આ અધિનિયમ હેઠળનો ગુનો બની જતો નથી.
5. FIRમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો ઉપલબ્ધ વીડિયો અથવા અન્ય વિશ્વસનીય સામગ્રીથી ગંભીર રીતે વિરુદ્ધ હોય અને સમગ્ર સંજોગો દુર્ભાવનાપૂર્ણ કાર્યવાહી દર્શાવતા હોય, તો યોગ્ય કેસમાં હાઈકોર્ટ FIR રદ કરી શકે છે.
6. State of Haryana v. Bhajan Lalના સિદ્ધાંતો FIR રદ કરવાની અરજીઓમાં મહત્ત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા પૂરી પાડે છે.

નિષ્કર્ષ

ગુજરાત હાઈકોર્ટનો આ ચુકાદો જાહેર સ્થળે સરકારી કર્મચારીઓની કામગીરીનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ, ફોજદારી ફરિયાદોમાં ઉપલબ્ધ પુરાવાનું મહત્ત્વ અને કાયદાની પ્રક્રિયાના દુરુપયોગ સામે હાઈકોર્ટની સત્તા જેવા મુદ્દાઓને સમજવા માટે ઉપયોગી છે.

કોર્ટે આ કેસમાં ઉપલબ્ધ વીડિયો સામગ્રી, FIRમાં કરવામાં આવેલા આક્ષેપો, સામસામી ફરિયાદો અને સમગ્ર ઘટનાક્રમનું મૂલ્યાંકન કર્યા બાદ એડવોકેટ મેહુલ બોઘરા સામેની FIR રદ કરી હતી.

આ ચુકાદાનો અર્થ એવો નથી કે દરેક વીડિયો રેકોર્ડિંગ કાયદેસર છે અથવા સરકારી કર્મચારીઓની ફરજમાં અવરોધ ઊભો કરનાર વ્યક્તિ સામે કાર્યવાહી થઈ જ ન શકે. દરેક કેસમાં હકીકતો, પુરાવા અને લાગુ પડતી કાનૂની જોગવાઈઓના આધારે નિર્ણય લેવો જરૂરી છે.

કાનૂની અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ, વકીલો અને સામાન્ય નાગરિકો માટે આ ચુકાદો FIR રદ કરવાની હાઈકોર્ટની સત્તા અને દુર્ભાવનાપૂર્ણ ફોજદારી કાર્યવાહી સામેના કાનૂની ઉપાયોને સમજવામાં મદદરૂપ છે.

મહત્ત્વપૂર્ણ નોંધ: આ લેખ ગુજરાત હાઈકોર્ટના ઉપરોક્ત ચુકાદાના આધારે તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે. કાનૂની સલાહ અથવા અન્ય કેસમાં તેનો ઉપયોગ કરતાં પહેલાં મૂળ ચુકાદો અને લાગુ પડતી વર્તમાન કાનૂની જોગવાઈઓ તપાસવી.

સંદર્ભ: ગુજરાત હાઈકોર્ટનો મૂળ ચુકાદો, મેહુલ મનસુખભાઈ બોઘરા વિરુદ્ધ ગુજરાત રાજ્ય અને અન્ય, R/CR.MA/15570/2022, ચુકાદાની તારીખ 14-10-2026.

ગુજરાત હાઈકોર્ટે એડવોકેટ મેહુલ બોઘરા સામેની FIR રદ કરી: પોલીસનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ કરવું ફરજમાં અવરોધ નથી

ગુજરાત હાઈકોર્ટે એડવોકેટ મેહુલ બોઘરા સામેની FIR રદ કરી. વીડિયો રેકોર્ડિંગ, IPC કલમ 332, 353, 385, 427 અને SC/ST અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમ અંગે ચુકાદાની સમજૂતી વાંચો.

ગુજરાત હાઈકોર્ટ, મેહુલ બોઘરા, એડવોકેટ મેહુલ બોઘરા, ગુજરાત હાઈકોર્ટ ચુકાદો, FIR રદ, FIR Quashing, પોલીસનું વીડિયો રેકોર્ડિંગ, પોલીસની કામગીરી, સરકારી કર્મચારીની ફરજ, IPC કલમ 353, IPC કલમ 332, IPC કલમ 385, IPC કલમ 427, SC ST Atrocities Act, અત્યાચાર નિવારણ અધિનિયમ, કલમ 482 CrPC, Bhajan Lal Case, Mahmood Ali Case, સુરત પોલીસ, કાનૂની સમાચાર, LawStreetDaily