AIBE – IPC કલમ 378 થી 402: ચોરી, ખંડણી, લૂંટ અને ધાડ

Click the Language Button below to read in your language.

ભારતીય દંડ સંહિતા, 1860 (Indian Penal Code – IPC) માં મિલકત વિરુદ્ધના ગુનાઓને લગતી કલમો AIBE પરીક્ષા માટે ખૂબ જ મહત્ત્વપૂર્ણ છે. IPCની કલમ 378 થી 402 સુધીના અભ્યાસમાં ખાસ કરીને ચોરી (Theft), ખંડણી (Extortion), લૂંટ (Robbery), ધાડ (Dacoity), ગુનાહિત ગેરઉપયોગ, વિશ્વાસઘાત દ્વારા મિલકતનો દુરુપયોગ અને ચોરાયેલી મિલકત સંબંધિત જોગવાઈઓનો સમાવેશ થાય છે. આજે આપણે આના વિષે વિગતવાર માહિતી મેળવીશું અને આ ટોપિક પર આધારિત મહત્વના પ્રશ્નો પણ જોઈશું . ફક્ત વાંચવા ના બદલે લખીને તૈયારી કરવાનું રાખશો તો વધારે ફાયદો થશે, કારણકે લખવા થી વધારે સારી રીતે સાંજે છે અને પોતાના અક્ષરોમાં લખેલું હોય એ વાંચવાથી વધારે દસરી રીતે યાદ રહે છે.

1. ચોરી — IPC કલમ 378 થી 382

કલમ 378 — Theft (ચોરી)

જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ અન્ય વ્યક્તિના કબજામાં રહેલી જંગમ મિલકતને તેની સંમતિ વિના, અપ્રમાણિક ઇરાદાથી તે કબજામાંથી ખસેડે છે, ત્યારે ચોરીનો ગુનો બને છે.

ચોરીના મુખ્ય તત્ત્વો:

1. જંગમ મિલકત હોવી જોઈએ.
2. મિલકત અન્ય વ્યક્તિના કબજામાં હોવી જોઈએ.
3. મિલકત ખસેડવામાં આવી હોવી જોઈએ.
4. ખસેડવાની ક્રિયા સંમતિ વિના થયેલી હોવી જોઈએ.
5. અપ્રમાણિક ઇરાદો હોવો જોઈએ.

ઉદાહરણ: અજય કોઈની સંમતિ વિના તેના ખિસ્સામાંથી મોબાઇલ કાઢીને લઈ જાય છે. સંજોગો મુજબ આ ચોરીનો ગુનો બની શકે છે.

પરીક્ષાલક્ષી મુદ્દો: ચોરી માટે મિલકતની માલિકી કરતાં તેના કબજાનું મહત્ત્વ છે. ચોરીનો વિષય જંગમ મિલકત છે.

કલમ 379 — ચોરી માટેની સજા

જૂની IPC હેઠળ સામાન્ય ચોરી માટે ત્રણ વર્ષ સુધીની કેદ, દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે.

કલમ 380 — રહેઠાણ અથવા મકાનમાં ચોરી

જ્યારે ચોરી માનવીના રહેઠાણ તરીકે વપરાતા મકાન, તંબુ અથવા જહાજમાં, અથવા મિલકતની સુરક્ષિત રાખવાની જગ્યામાં થાય છે, ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કેદ અને દંડ.

કલમ 381 — નોકર અથવા કર્મચારી દ્વારા માલિકની મિલકતની ચોરી

નોકર અથવા કર્મચારી પોતાના માલિકના કબજામાં રહેલી મિલકતની ચોરી કરે ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

ઉદાહરણ: દુકાનનો કર્મચારી દુકાનના માલિકના પૈસા ચોરીને લઈ જાય છે.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કેદ અને દંડ.

કલમ 382 — ચોરી કરવા માટે મૃત્યુ, ઈજા અથવા અવરોધની તૈયારી

જો કોઈ વ્યક્તિ ચોરી કરતાં પહેલાં પકડાઈ જવાથી બચવા, ભાગવા અથવા ચોરેલી મિલકત પોતાની પાસે રાખવા માટે મૃત્યુ, ઈજા કે ગેરકાયદેસર અવરોધ કરવાની તૈયારી રાખે, તો આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

2. ખંડણી — IPC કલમ 383 થી 389

કલમ 383 — Extortion (ખંડણી)

કોઈ વ્યક્તિને ઇજા થવાનો ભય બતાવીને તેને અપ્રમાણિક રીતે મિલકત અથવા મૂલ્યવાન દસ્તાવેજ આપવા માટે મજબૂર કરવામાં આવે, તો ખંડણીનો ગુનો બની શકે છે.

ઉદાહરણ: કોઈ વ્યક્તિ બીજા વ્યક્તિને મારવાની ધમકી આપીને તેની પાસેથી પૈસા પડાવે છે.

ચોરી અને ખંડણી વચ્ચેનો તફાવત: ચોરીમાં સામાન્ય રીતે મિલકત પીડિતની સંમતિ વિના ખસેડવામાં આવે છે. ખંડણીમાં ભયના કારણે પીડિત મિલકત સોંપે છે.

કલમ 384 — ખંડણી માટેની સજા

ત્રણ વર્ષ સુધીની કેદ, દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે.

કલમ 385 — ખંડણી કરવા માટે ઈજાનો ભય બતાવવો

ખંડણી કરવાના હેતુથી કોઈ વ્યક્તિને ઈજાનો ભય બતાવવો, ભલે મિલકત હકીકતમાં સોંપવામાં ન આવી હોય, તો આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: બે વર્ષ સુધીની કેદ, દંડ અથવા બંને.

કલમ 386 — મૃત્યુ અથવા ગંભીર ઈજાના ભયથી ખંડણી

મૃત્યુ અથવા ગંભીર ઈજાનો ભય બતાવીને ખંડણી કરવામાં આવે ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: દસ વર્ષ સુધીની કેદ અને દંડ.

કલમ 387 — મૃત્યુ અથવા ગંભીર ઈજાનો ભય બતાવી ખંડણી કરવાનો પ્રયાસ

ખંડણી કરવાના હેતુથી મૃત્યુ અથવા ગંભીર ઈજાનો ભય ઊભો કરવો, તે પણ આ કલમ હેઠળ ગુનો બની શકે છે.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કેદ અને દંડ.

કલમ 388 — ગંભીર ગુનાના આરોપની ધમકી આપીને ખંડણી

કોઈ વ્યક્તિ પર મૃત્યુદંડ, આજીવન કેદ અથવા લાંબી મુદતની કેદથી દંડનીય ચોક્કસ ગંભીર ગુનાનો આરોપ મૂકવાની ધમકી આપીને ખંડણી કરવામાં આવે ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

કલમ 389 — આરોપ અથવા ગુનાના ભયથી ખંડણીનો પ્રયાસ

કોઈ વ્યક્તિને ગંભીર ગુનાના આરોપના ભયમાં મૂકી ખંડણી કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવે, ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે. ચોક્કસ સજા અને લાગુ પડતી પરિસ્થિતિઓ માટે મૂળ કલમનો અભ્યાસ કરવો.

3. લૂંટ — IPC કલમ 390 થી 394

કલમ 390 — Robbery (લૂંટ)

લૂંટ એ ચોરી અથવા ખંડણીનું ગંભીર સ્વરૂપ છે.

ચોરી ક્યારે લૂંટ બને?

ચોરી કરતી વખતે અથવા ચોરેલી મિલકત લઈ જતી વખતે આરોપી કોઈ વ્યક્તિને મૃત્યુ, ઈજા અથવા ગેરકાયદેસર અવરોધ પહોંચાડે અથવા તેનો તાત્કાલિક ભય ઊભો કરે, અને તે ચોરી સાથે કાયદામાં દર્શાવેલી રીતે સંબંધિત હોય, ત્યારે ચોરી લૂંટ બની શકે છે.

ખંડણી ક્યારે લૂંટ બને?

જ્યારે આરોપી પીડિતની હાજરીમાં તેને તાત્કાલિક મૃત્યુ, ઈજા અથવા ગેરકાયદેસર અવરોધનો ભય બતાવીને મિલકત સોંપવા મજબૂર કરે, ત્યારે કાયદાની શરતો પૂર્ણ થાય તો ખંડણી લૂંટ બની શકે છે.

ઉદાહરણ: કોઈ વ્યક્તિ છરી બતાવીને રસ્તા પરના વ્યક્તિ પાસેથી મોબાઇલ છીનવી લે છે. હકીકતોના આધારે આ લૂંટ બની શકે છે.

કલમ 391 — Dacoity (ધાડ)

જ્યારે પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ સંયુક્ત રીતે લૂંટ કરે અથવા લૂંટ કરવાનો પ્રયાસ કરે, અથવા લૂંટમાં મદદ કરતી વખતે હાજર હોય, ત્યારે કાયદાની શરતો પૂર્ણ થવા પર ધાડનો ગુનો બને છે.

AIBE માટે યાદ રાખો: ધાડ માટે ઓછામાં ઓછી પાંચ વ્યક્તિઓ જરૂરી છે.

કલમ 392 — લૂંટ માટેની સજા

સામાન્ય રીતે દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ થઈ શકે છે. હાઇવે પર સૂર્યાસ્ત અને સૂર્યોદય વચ્ચે લૂંટ કરવામાં આવે તો સજા ચૌદ વર્ષ સુધી વધી શકે છે.

કલમ 393 — લૂંટનો પ્રયાસ

લૂંટ કરવાનો પ્રયાસ પણ દંડનીય ગુનો છે.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

કલમ 394 — લૂંટ કરતી વખતે ઈજા પહોંચાડવી

જો લૂંટ કરતી વખતે અથવા લૂંટનો પ્રયાસ કરતી વખતે આરોપી સ્વેચ્છાએ ઈજા પહોંચાડે, તો આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: આજીવન કેદ અથવા દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ. લૂંટમાં સંયુક્ત રીતે સામેલ વ્યક્તિઓની જવાબદારી પણ કાયદાની શરતો અનુસાર ઊભી થઈ શકે છે.

4. લૂંટ અને ધાડ સંબંધિત વિશેષ ગુનાઓ — IPC કલમ 395 થી 402

કલમ 395 — ધાડ માટેની સજા

ધાડનો ગુનો કરનાર વ્યક્તિને આજીવન કેદ અથવા દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ થઈ શકે છે.

કલમ 396 — હત્યા સાથે ધાડ

જો પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ દ્વારા સંયુક્ત રીતે ધાડ કરવામાં આવે અને તે દરમિયાન તે જૂથમાંથી કોઈ એક વ્યક્તિ હત્યા કરે, તો કાયદાની શરતો અનુસાર ધાડમાં સામેલ અન્ય વ્યક્તિઓને પણ આ કલમ હેઠળ જવાબદાર ઠરાવી શકાય છે.

સજા: મૃત્યુદંડ, આજીવન કેદ અથવા દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

કલમ 397 — લૂંટ અથવા ધાડ વખતે ઘાતક હથિયારનો ઉપયોગ અથવા ગંભીર ઈજાનો પ્રયાસ

લૂંટ અથવા ધાડ કરતી વખતે આરોપી ઘાતક હથિયારનો ઉપયોગ કરે, ગંભીર ઈજા પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરે અથવા મૃત્યુ કે ગંભીર ઈજા પહોંચાડવાનો પ્રયાસ કરે તેવી પરિસ્થિતિઓમાં આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

લૂંટમાં ઘાતક હથિયારનો ઉપયોગ અથવા દર્શાવેલી ગંભીર ક્રિયા માટે ઓછામાં ઓછી સાત વર્ષની કેદની જોગવાઈ છે.

કલમ 398 — ઘાતક હથિયાર સાથે લૂંટ અથવા ધાડનો પ્રયાસ

જો કોઈ વ્યક્તિ ઘાતક હથિયારથી સજ્જ થઈને લૂંટ અથવા ધાડનો પ્રયાસ કરે, તો આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: ઓછામાં ઓછી સાત વર્ષની કેદ.

કલમ 399 — ધાડ કરવાની તૈયારી

ધાડ કરવાની તૈયારી કરવી એ પણ દંડનીય ગુનો છે.

સજા: દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

કલમ 400 — ધાડ કરવા માટેના ટોળામાં સામેલ હોવું

ધાડ કરવા માટેના ટોળામાં સભ્ય હોવા બદલ આ કલમ લાગુ પડી શકે છે. કાયદામાં દર્શાવેલી અપવાદરૂપ પરિસ્થિતિઓ અને ટોળાની પ્રકૃતિ ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે.

સજા: આજીવન કેદ અથવા દસ વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

કલમ 401 — ચોરી કરવા માટેના ટોળામાં સામેલ હોવું

ચોરી કરવા માટેના ટોળામાં સભ્ય હોવા બદલ આ કલમ લાગુ પડી શકે છે, જો વ્યક્તિ તે ટોળાની પ્રકૃતિ અને હેતુ જાણતી હોય તથા કાયદાની શરતો પૂર્ણ થતી હોય.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કેદ અને દંડ.

કલમ 402 — ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થવું

જો પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થાય, તો ધાડ હકીકતમાં થઈ ન હોય તોપણ આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

સજા: સાત વર્ષ સુધીની કઠોર કેદ અને દંડ.

પરીક્ષાલક્ષી મુદ્દો: કલમ 391 ધાડની વ્યાખ્યા આપે છે, જ્યારે કલમ 402 ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થવા અંગે છે.

5. ચોરી, ખંડણી, લૂંટ અને ધાડ વચ્ચેનો તફાવત

ચોરી (Theft): અન્ય વ્યક્તિના કબજામાંથી તેની સંમતિ વિના અપ્રમાણિક ઇરાદાથી જંગમ મિલકત ખસેડવી.

ખંડણી (Extortion): ઈજાનો ભય બતાવીને વ્યક્તિને મિલકત અથવા મૂલ્યવાન દસ્તાવેજ સોંપવા મજબૂર કરવી.

લૂંટ (Robbery): IPC કલમ 390માં દર્શાવેલી વિશેષ પરિસ્થિતિઓમાં ચોરી અથવા ખંડણીનું ગંભીર સ્વરૂપ.

ધાડ (Dacoity): પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ દ્વારા કાયદામાં દર્શાવેલી રીતે લૂંટ કરવી, તેનો પ્રયાસ કરવો અથવા તેમાં મદદરૂપ થવું.

યાદ રાખવાની સરળ રીત: ચોરીમાં મિલકત ખસેડાય છે, ખંડણીમાં ભયથી મિલકત સોંપાય છે, લૂંટમાં તાત્કાલિક હિંસા અથવા તેનો ભય જોડાય છે અને ધાડ માટે ઓછામાં ઓછી પાંચ વ્યક્તિઓનો કાયદેસર રીતે સંબંધિત સામૂહિક ગુનો જરૂરી છે.

6. AIBE પરીક્ષા માટે મહત્ત્વપૂર્ણ તથ્યો

IPC કલમ 378 — ચોરીની વ્યાખ્યા.

IPC કલમ 379 — ચોરીની સજા.

IPC કલમ 383 — ખંડણીની વ્યાખ્યા.

IPC કલમ 390 — લૂંટની વ્યાખ્યા.

IPC કલમ 391 — ધાડની વ્યાખ્યા.

IPC કલમ 392 — લૂંટની સજા.

IPC કલમ 395 — ધાડની સજા.

IPC કલમ 396 — હત્યા સાથે ધાડ.

IPC કલમ 397 — લૂંટ અથવા ધાડ દરમિયાન ઘાતક હથિયારનો ઉપયોગ અથવા નિર્દિષ્ટ ગંભીર કૃત્ય.

IPC કલમ 399 — ધાડ કરવાની તૈયારી.

IPC કલમ 402 — ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થવું.

આ કલમોનું પુનરાવર્તન કરતાં વ્યાખ્યા, જરૂરી તત્ત્વો, લઘુત્તમ અથવા મહત્તમ સજા અને સમાન દેખાતી કલમો વચ્ચેના તફાવત પર ખાસ ધ્યાન આપો.

7. IPC અને BNS, 2023 વિશે નોંધ

BNS, 2023 અમલમાં આવ્યા પછી જૂની IPCની કલમોનું નંબરિંગ બદલાયું છે. ઉદાહરણ તરીકે, IPCની ચોરીની કલમ 378ને BNSની કલમ 303માં અનુરૂપ જોગવાઈ મળે છે. ખંડણી, લૂંટ અને ધાડ માટે પણ BNSમાં અલગ કલમો છે. AIBEની તૈયારી વખતે પ્રશ્નમાં કયો કાયદો અને કઈ તારીખનો કાયદો લાગુ પડે છે તે ધ્યાનમાં રાખવું. જૂના કાયદા હેઠળ બનેલા ગુનાઓ માટે બચત જોગવાઈઓ તથા લાગુ પડતા કાયદાના નિયમો પણ મહત્ત્વના હોઈ શકે છે. IPC કલમ 378 થી 402 સુધીના અભ્યાસમાં ચોરી, ખંડણી, લૂંટ અને ધાડના ગુનાઓ વચ્ચેનો તફાવત સૌથી મહત્ત્વનો છે. ખાસ કરીને IPC કલમ 378, 383, 390, 391, 395, 396, 397, 399 અને 402 નું પુનરાવર્તન કરવાથી તમે AIBE પરીક્ષાની તૈયારી વધુ અસરકારક બનાવી શકો છો.

AIBE પરીક્ષા માટે IPC કલમ 378 થી 402 – 20 મહત્ત્વપૂર્ણ MCQ

પ્રશ્ન 1. IPCની કલમ 378 કયા ગુનાની વ્યાખ્યા આપે છે?

(A) લૂંટ
(B) ચોરી
(C) ખંડણી
(D) ધાડ

સાચો જવાબ: (B) ચોરી

સમજૂતી: IPCની કલમ 378 ચોરી (Theft)ની વ્યાખ્યા આપે છે.

પ્રશ્ન 2. IPCની કલમ 379 હેઠળ ચોરી માટે મહત્તમ કેટલી સજાની જોગવાઈ હતી?

(A) 1 વર્ષની કેદ
(B) 2 વર્ષની કેદ
(C) 3 વર્ષની કેદ
(D) 7 વર્ષની કેદ

સાચો જવાબ: (C) 3 વર્ષની કેદ

સમજૂતી: IPCની કલમ 379 હેઠળ ત્રણ વર્ષ સુધીની કેદ, દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે.

પ્રશ્ન 3. ચોરીનો ગુનો બનવા માટે કઈ પ્રકારની મિલકત હોવી જરૂરી છે?

(A) સ્થાવર મિલકત
(B) જંગમ મિલકત
(C) માત્ર જમીન
(D) માત્ર મકાન

સાચો જવાબ: (B) જંગમ મિલકત

સમજૂતી: ચોરીની વ્યાખ્યા મુજબ અન્ય વ્યક્તિના કબજામાંથી જંગમ મિલકત અપ્રમાણિક ઇરાદાથી ખસેડવામાં આવે છે.

પ્રશ્ન 4. IPCની કલમ 380 કયા ગુનાને લગતી છે?

(A) રહેઠાણ અથવા મકાનમાં ચોરી
(B) ખંડણી
(C) ધાડ
(D) હત્યા

સાચો જવાબ: (A) રહેઠાણ અથવા મકાનમાં ચોરી

સમજૂતી: માનવીના રહેઠાણ તરીકે વપરાતા મકાન અથવા મિલકત રાખવાની નિર્દિષ્ટ જગ્યામાં ચોરી માટે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

પ્રશ્ન 5. IPCની કલમ 381 કયા ગુનાને લગતી છે?

(A) જાહેર સ્થળે ચોરી
(B) નોકર અથવા કર્મચારી દ્વારા માલિકની મિલકતની ચોરી
(C) ધાડ કરવાની તૈયારી
(D) ખંડણીનો પ્રયાસ

સાચો જવાબ: (B) નોકર અથવા કર્મચારી દ્વારા માલિકની મિલકતની ચોરી

સમજૂતી: નોકર અથવા કર્મચારી પોતાના માલિકના કબજામાં રહેલી મિલકતની ચોરી કરે ત્યારે કલમ 381 લાગુ પડી શકે છે.

પ્રશ્ન 6. IPCની કલમ 382 કઈ પરિસ્થિતિમાં લાગુ પડે છે?

(A) ચોરી કરવા માટે મૃત્યુ, ઈજા અથવા અવરોધની તૈયારી કરવામાં આવે
(B) માત્ર નાણાં ઉછીના લેવામાં આવે
(C) મિલકત ભેટમાં આપવામાં આવે
(D) કરારનો ભંગ થાય

સાચો જવાબ: (A) ચોરી કરવા માટે મૃત્યુ, ઈજા અથવા અવરોધની તૈયારી કરવામાં આવે

સમજૂતી: આ કલમ ચોરી સાથે સંબંધિત ચોક્કસ હિંસક અથવા અવરોધક તૈયારીને આવરી લે છે.

પ્રશ્ન 7. IPCની કલમ 383 કયા ગુનાની વ્યાખ્યા આપે છે?

(A) ચોરી
(B) ખંડણી
(C) લૂંટ
(D) ધાડ

સાચો જવાબ: (B) ખંડણી

સમજૂતી: ઈજાનો ભય ઊભો કરીને અપ્રમાણિક રીતે મિલકત અથવા મૂલ્યવાન દસ્તાવેજ સોંપવા મજબૂર કરવું ખંડણી બની શકે છે.

પ્રશ્ન 8. IPCની કલમ 384 હેઠળ ખંડણી માટે મહત્તમ કેટલી સજાની જોગવાઈ હતી?

(A) 1 વર્ષની કેદ
(B) 2 વર્ષની કેદ
(C) 3 વર્ષની કેદ
(D) 10 વર્ષની કેદ

સાચો જવાબ: (C) 3 વર્ષની કેદ

સમજૂતી: કલમ 384 હેઠળ ત્રણ વર્ષ સુધીની કેદ, દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે.

પ્રશ્ન 9. IPCની કલમ 385 કઈ બાબત સાથે સંબંધિત છે?

(A) ઈજાનો ભય બતાવી ખંડણી કરવાનો પ્રયાસ
(B) હત્યા
(C) ધાડમાં હત્યા
(D) સરકારી દસ્તાવેજની ચોરી

સાચો જવાબ: (A) ઈજાનો ભય બતાવી ખંડણી કરવાનો પ્રયાસ

સમજૂતી: ખંડણી કરવાના હેતુથી ઈજાનો ભય બતાવવો આ કલમ હેઠળ દંડનીય બની શકે છે.

પ્રશ્ન 10. IPCની કલમ 390 કયા ગુનાની વ્યાખ્યા આપે છે?

(A) ચોરી
(B) ખંડણી
(C) લૂંટ
(D) વિશ્વાસઘાત

સાચો જવાબ: (C) લૂંટ

સમજૂતી: કલમ 390માં કઈ પરિસ્થિતિઓમાં ચોરી અથવા ખંડણી લૂંટ બને છે તે સમજાવવામાં આવ્યું છે.

પ્રશ્ન 11. IPCની કલમ 391 મુજબ ધાડ માટે ઓછામાં ઓછી કેટલી વ્યક્તિઓ જરૂરી છે?

(A) 2
(B) 3
(C) 4
(D) 5

સાચો જવાબ: (D) 5

સમજૂતી: પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ દ્વારા કાયદામાં દર્શાવેલી રીતે લૂંટ કરવી, તેનો પ્રયાસ કરવો અથવા તેમાં મદદરૂપ થવું ધાડ બની શકે છે.

પ્રશ્ન 12. IPCની કલમ 392 કયા ગુનાની સજા નક્કી કરે છે?

(A) ચોરી
(B) લૂંટ
(C) ખંડણી
(D) વિશ્વાસઘાત

સાચો જવાબ: (B) લૂંટ

સમજૂતી: કલમ 392 લૂંટ માટેની સજાની જોગવાઈ કરે છે.

પ્રશ્ન 13. IPCની કલમ 393 કયા ગુનાને લગતી છે?

(A) લૂંટનો પ્રયાસ
(B) હત્યા
(C) ધાડ દરમિયાન હત્યા
(D) નોકર દ્વારા ચોરી

સાચો જવાબ: (A) લૂંટનો પ્રયાસ

સમજૂતી: લૂંટ કરવાનો પ્રયાસ પણ IPC હેઠળ દંડનીય ગુનો છે.

પ્રશ્ન 14. IPCની કલમ 394 કઈ પરિસ્થિતિને આવરી લે છે?

(A) લૂંટ કરતી વખતે સ્વેચ્છાએ ઈજા પહોંચાડવી
(B) સામાન્ય કરારનો ભંગ
(C) જમીનનો વિવાદ
(D) માનહાનિ

સાચો જવાબ: (A) લૂંટ કરતી વખતે સ્વેચ્છાએ ઈજા પહોંચાડવી

સમજૂતી: લૂંટ અથવા લૂંટના પ્રયાસ દરમિયાન સ્વેચ્છાએ ઈજા પહોંચાડવામાં આવે ત્યારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

પ્રશ્ન 15. IPCની કલમ 395 કયા ગુનાની સજા અંગે છે?

(A) ચોરી
(B) ખંડણી
(C) ધાડ
(D) સામાન્ય ઈજા

સાચો જવાબ: (C) ધાડ

સમજૂતી: કલમ 395 ધાડ (Dacoity) માટેની સજા નક્કી કરે છે.

પ્રશ્ન 16. IPCની કલમ 396 કઈ પરિસ્થિતિને લગતી છે?

(A) ચોરી દરમિયાન સામાન્ય નુકસાન
(B) ધાડ દરમિયાન હત્યા
(C) માત્ર ખંડણી
(D) લૂંટનો પ્રયાસ

સાચો જવાબ: (B) ધાડ દરમિયાન હત્યા

સમજૂતી: ધાડ દરમિયાન જૂથના કોઈ સભ્ય દ્વારા હત્યા થાય ત્યારે કાયદાની શરતો મુજબ આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.

પ્રશ્ન 17. IPCની કલમ 397 હેઠળ લૂંટ અથવા ધાડ દરમિયાન ઘાતક હથિયારનો ઉપયોગ થાય તો ઓછામાં ઓછી કેટલી કેદની જોગવાઈ છે?

(A) 1 વર્ષ
(B) 3 વર્ષ
(C) 5 વર્ષ
(D) 7 વર્ષ

સાચો જવાબ: (D) 7 વર્ષ

સમજૂતી: કલમ 397માં દર્શાવેલી ગંભીર પરિસ્થિતિઓમાં ઓછામાં ઓછી સાત વર્ષની કેદની જોગવાઈ છે.

પ્રશ્ન 18. IPCની કલમ 399 કયા ગુનાને લગતી છે?

(A) ધાડ કરવાની તૈયારી
(B) ચોરીની વ્યાખ્યા
(C) ખંડણીની સજા
(D) સામાન્ય ઈજા

સાચો જવાબ: (A) ધાડ કરવાની તૈયારી

સમજૂતી: ધાડ કરવાની તૈયારી કરવી એ પોતે જ દંડનીય ગુનો છે.

પ્રશ્ન 19. IPCની કલમ 401 કઈ બાબત સાથે સંબંધિત છે?

(A) ચોરી કરવા માટેના ટોળાની સભ્યતા
(B) ધાડ દરમિયાન હત્યા
(C) લૂંટ માટેની સજા
(D) ખંડણીની વ્યાખ્યા

સાચો જવાબ: (A) ચોરી કરવા માટેના ટોળાની સભ્યતા

સમજૂતી: ચોરી કરવા માટેના ટોળામાં સભ્ય હોવાની અને તેની પ્રકૃતિ જાણવાની કાયદાકીય શરતો પૂર્ણ થાય ત્યારે કલમ 401 લાગુ પડી શકે છે.

પ્રશ્ન 20. IPCની કલમ 402 કયા ગુનાને લગતી છે?

(A) ચોરી કરવી
(B) ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થવું
(C) ખંડણી માટેની સજા
(D) રહેઠાણમાં ચોરી

સાચો જવાબ: (B) ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થવું

સમજૂતી: પાંચ કે તેથી વધુ વ્યક્તિઓ ધાડ કરવાના હેતુથી ભેગા થાય ત્યારે કાયદાની શરતો મુજબ કલમ 402 લાગુ પડી શકે છે.